Tafsir An-Naazi'aat (79) — النازعات

وَٱلنَّـٰزِعَـٰتِ غَرْقًۭا ﴿١﴾

Аллоҳ Таолокофирларнингжонларини шиддат ва қаҳр билан суғуриболадиган фаришталар номига қасам ичди

وَٱلنَّـٰشِطَـٰتِ نَشْطًۭا ﴿٢﴾

Мўминларнингжонларини осонгина,енгиллик билан тортиболадиган фаришталар номига қасам ичди

وَٱلسَّـٰبِحَـٰتِ سَبْحًۭا ﴿٣﴾

Аллоҳнингамри билан осмондан ергача сузибкеладиган фаришталар номига қасам ичди

فَٱلسَّـٰبِقَـٰتِ سَبْقًۭا ﴿٤﴾

Аллоҳнингбуйруғини бажаришда бир-биридан илгарилабкетадиган фаришталар номига қасам ичди

فَٱلْمُدَبِّرَٰتِ أَمْرًۭا ﴿٥﴾

Аллоҳнинг тақдир ишларига доир буйруқларини бажарадиган фаришталар номига қасам ичди. Бандаларнинг ишларига масъул фаришталар ана шулар жумласидандир. Аллоҳ шулар номига қасам ичиб, бандаларини ҳисобга тутиш ҳамда қилган амалларига яраша жазо ёки мукофотларини бериш учун уларни қайта тирилтиришини айтди

يَوْمَ تَرْجُفُ ٱلرَّاجِفَةُ ﴿٦﴾

Сур биринчи марта чалиниб,ер титраган кунда

تَتْبَعُهَا ٱلرَّادِفَةُ ﴿٧﴾

Сурнингдастлабки чалиниши ортидан иккинчи чалиниши келганда. قلوب يومئذ واجفة

قُلُوبٌۭ يَوْمَئِذٍۢ وَاجِفَةٌ ﴿٨﴾

У кунда кофирлар ва фосиқларнингқалблари қўрқувдан титрабтуради. أ بص رها خشعة

أَبْصَـٰرُهَا خَـٰشِعَةٌۭ ﴿٩﴾

Уларнингкўзларида хорлик асари намоён бўлади. بلغ Qur’on · Tafsir

يَقُولُونَ أَءِنَّا لَمَرْدُودُونَ فِى ٱلْحَافِرَةِ ﴿١٠﴾

Дейдилар: "Ўлганимиздан кейин яна ҳаётга қайтариламизми?". أءذا كنا عظما ن خرة

أَءِذَا كُنَّا عِظَـٰمًۭا نَّخِرَةًۭ ﴿١١﴾

Суякларимиз чириб йўқ бўлиб кетгандан кейин-а?! قالوا تلك إذا كرة خاسرة

قَالُوا۟ تِلْكَ إِذًۭا كَرَّةٌ خَاسِرَةٌۭ ﴿١٢﴾

Дейдилар: "Агар қайта тирилсак, бу қайтиш зиёнли қайтиш бўлади. Қайтадиган одамни мағлуб этадиган ва хафа қиладиган қайтиш". فإ ن ما هى زجرة وحدة

فَإِنَّمَا هِىَ زَجْرَةٌۭ وَٰحِدَةٌۭ ﴿١٣﴾

Қайта тирилиш иши жудаям осон, яъни, у Сур чалишга масъул фариштанинг бир қичқириғидир, холос

فَإِذَا هُم بِٱلسَّاهِرَةِ ﴿١٤﴾

Ер қаърида ўлик бўлибётганлар бирданига ер юзига тирик бўлибчиқибқоладилар

هَلْ أَتَىٰكَ حَدِيثُ مُوسَىٰٓ ﴿١٥﴾

Эй Пайғамбар, сизга Мусонинг Парвардигори билан ва душмани Фиръавн билан бўлган ҳодиса ҳақидаги хабар келдими?

إِذْ نَادَىٰهُ رَبُّهُۥ بِٱلْوَادِ ٱلْمُقَدَّسِ طُوًى ﴿١٦﴾

Ўшанда Пок Парвардигори унга Муқаддас Тувоводийсида (ҳақиқий) нидоқилган эди

ٱذْهَبْ إِلَىٰ فِرْعَوْنَ إِنَّهُۥ طَغَىٰ ﴿١٧﴾

Унга деди: "Фиръавннинголдига бор. Чунки у зулму кибр борасида ҳаддидан ошди"

فَقُلْ هَل لَّكَ إِلَىٰٓ أَن تَزَكَّىٰ ﴿١٨﴾

Унга: "Эй Фиръавн, куфр ва маъсиятдан покланишни истайсанми", дебайт. وأهديك إلى ربك فتخش

وَأَهْدِيَكَ إِلَىٰ رَبِّكَ فَتَخْشَىٰ ﴿١٩﴾

Сени яратган ва ризқлантирган Парвардигоринг сари бошласам, бас сен Ундан қўрқсанг, Уни рози қиладиган амалларни қилсангва ғазаблантирадиган ишлардан тийилсанг. بلغ Qur’on · Tafsir

فَأَرَىٰهُ ٱلْـَٔايَةَ ٱلْكُبْرَىٰ ﴿٢٠﴾

Кейин Мусоалайҳиссалом унга ўзинингАллоҳ томонидан юборилган пайғамбар эканига далолат қиладиган улкан мўъжиза кўрсатди. Бу қўл ва асо мўъжизаларидир. فكذ ب وعص

فَكَذَّبَ وَعَصَىٰ ﴿٢١﴾

Фиръавн эса боягидек бу аломатни ёлғонга чиқариб тураверди ва Мусо алайҳиссалом етказган буйруқларга осийлик қилди. ثم أدبر يسعى

ثُمَّ أَدْبَرَ يَسْعَىٰ ﴿٢٢﴾

Кейин Мусо алайҳиссалом олиб келган хабарга иймон келтиришдан юз ўгириб, Аллоҳга исён қилди ва ҳаққа қарши курашди. فحشر فناد

فَحَشَرَ فَنَادَىٰ ﴿٢٣﴾

Қавмини ва тобеларини йиғиб, Мусоалайҳиссаломдан ғолиббўлишга уринди ва деди:

فَقَالَ أَنَا۠ رَبُّكُمُ ٱلْأَعْلَىٰ ﴿٢٤﴾

"Мен сизларнингэнгбуюк Парвардигорингиздирман, мендан бошқага итоат қилманглар", деди

فَأَخَذَهُ ٱللَّهُ نَكَالَ ٱلْـَٔاخِرَةِ وَٱلْأُولَىٰٓ ﴿٢٥﴾

Аллоҳ таолоуни жазолаб, бу дунёда денгизга ғарқ этди, охиратда эса шиддатли азобга гирифтор қилди

إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَعِبْرَةًۭ لِّمَن يَخْشَىٰٓ ﴿٢٦﴾

Фиръавнни будунёда ҳам,удунёда ҳам жазолашимизда Аллоҳдан қўрқувчи кишилар учун ибрат бордир.Насиҳат тақводорларгагина кор қилур

ءَأَنتُمْ أَشَدُّ خَلْقًا أَمِ ٱلسَّمَآءُ ۚ بَنَىٰهَا ﴿٢٧﴾

Эй қайта тирилишни ёлғонга чиқарувчи каззоблар, Аллоҳ учун сизларни яратиш қийинроқми ёки осмонними?! Осмонки, уни Аллоҳ бино қилди. رفع سمكها فسوىها

رَفَعَ سَمْكَهَا فَسَوَّىٰهَا ﴿٢٨﴾

Осмоннинг юқори кўринишини баланд ва мукаммал қилди. Унда на бир туйнук, на бир ковак ва на бир нуқсон бордир. بلغ Qur’on · Tafsir وأغطش ليلها وأخرج ضحىها

وَأَغْطَشَ لَيْلَهَا وَأَخْرَجَ ضُحَىٰهَا ﴿٢٩﴾

Қуёш ботганидан кейин тунини қоронғуқилган бўлса,қуёш чиқиши билан уни яна ёруғайлади

وَٱلْأَرْضَ بَعْدَ ذَٰلِكَ دَحَىٰهَآ ﴿٣٠﴾

Осмонни яратгандан кейин ерни ёйиб,текислади ва унингичига фойдали нарсаларни жойлади

أَخْرَجَ مِنْهَا مَآءَهَا وَمَرْعَىٰهَا ﴿٣١﴾

Ундан оқувчи булоқлар кўринишида сувларни чиқарди ва ҳайвонлар ўтлабюрадиган ўсимликларни ўстирди

وَٱلْجِبَالَ أَرْسَىٰهَا ﴿٣٢﴾

Ер қимирлабкетмаслиги учун унингустига тоғларни ўрнаштирди. متعا ل كم ولأنعمكم

مَتَـٰعًۭا لَّكُمْ وَلِأَنْعَـٰمِكُمْ ﴿٣٣﴾

Эй одамлар, буларнинг ҳаммаси сизлар ва чорва ҳайвонларингиз манфаати учундир. Буларнинг барчасини яратган Аллоҳ уларни янгитдан - яна қайта яратишга ожизлик қилмайди

فَإِذَا جَآءَتِ ٱلطَّآمَّةُ ٱلْكُبْرَىٰ ﴿٣٤﴾

Сур иккинчи марта чалинганида ўзинингдаҳшати билан ҳамма нарсани қамраболади ва Қиёмат қоим бўлади

يَوْمَ يَتَذَكَّرُ ٱلْإِنسَـٰنُ مَا سَعَىٰ ﴿٣٥﴾

Ўша кунда инсон олдин қилибўтган яхши-ёмон амалларини эслайди

وَبُرِّزَتِ ٱلْجَحِيمُ لِمَن يَرَىٰ ﴿٣٦﴾

Жаҳаннам кўриш имкони бор кишиларга очиқ кўрсатилади. فأما من طغى

فَأَمَّا مَن طَغَىٰ ﴿٣٧﴾

Ўшанда кимки залолатга муккасидан кетган бўлса,

وَءَاثَرَ ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا ﴿٣٨﴾

Дунёнингфоний ҳаётини охиратнингбоқий ҳаётидан устун қўйган бўлса, بلغ Qur’on · Tafsir

فَإِنَّ ٱلْجَحِيمَ هِىَ ٱلْمَأْوَىٰ ﴿٣٩﴾

Бас, унингборадиган маскани жаҳаннамдан бошқа нарса бўлмас

وَأَمَّا مَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِۦ وَنَهَى ٱلنَّفْسَ عَنِ ٱلْهَوَىٰ ﴿٤٠﴾

فَإِنَّ ٱلْجَنَّةَ هِىَ ٱلْمَأْوَىٰ ﴿٤١﴾

Ким Парвардигорининг ҳузурида туришдан қўрқиб, ўзи хоҳлаб турган бўлса-да, У Зот тақиқлаган нарсалардан нафсини тия олган бўлса,унингборар жойи жаннатдир

يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلسَّاعَةِ أَيَّانَ مُرْسَىٰهَا ﴿٤٢﴾

Эй Пайғамбар, анави қайта тирилишни ёлғонга чиқараётган каззоблар сиздан: "Қиёмат қачон бўлади?", деб сўрайдилар

فِيمَ أَنتَ مِن ذِكْرَىٰهَآ ﴿٤٣﴾

Сизда маълумот бўлса экан, уларга айтиб берсангиз. Бу сизнинг вазифангиз эмас. Сизнинг вазифангиз охират учун тайёргарлик кўришдир

إِلَىٰ رَبِّكَ مُنتَهَىٰهَآ ﴿٤٤﴾

Қиёмат илми ёлғиз Парвардигорингизга борибтақалади

إِنَّمَآ أَنتَ مُنذِرُ مَن يَخْشَىٰهَا ﴿٤٥﴾

Сиз Қиёматдан қўрқадиган одамларни огоҳлантирувчисиз, холос. Зеро, огоҳлантириш фақат ўшаларгагина кор қилур

كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوٓا۟ إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَىٰهَا ﴿٤٦﴾

Улар Қиёматни очиқ-ойдин кўрган кунларида худди ҳаёти дунёда яшамагандек,магар Пешиндан сўнгёки чошгоҳ пайтида тургандек бўлибқолурлар! Manba: Al-Muxtasar fi tafsiril Qur’anil Karim