خانه›تفسیر›النحل (١٦)
مکی · ١٢٨ آیه
أَتَىٰٓ أَمْرُ ٱللَّهِ فَلَا تَسْتَعْجِلُوهُ ۚ سُبْحَـٰنَهُۥ وَتَعَـٰلَىٰ عَمَّا يُشْرِكُونَ ﴿١﴾
ای کافران- عذابتان که الله به آن حکم داده است نزدیک شده، پس قبل از اینکه فرا رسد خواستار تعجیل در آن نباشید، الله از شریکانی که مشرکان برایش قرار میدهند منزه وبرتر است
يُنَزِّلُ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةَ بِٱلرُّوحِ مِنْ أَمْرِهِۦ عَلَىٰ مَن يَشَآءُ مِنْ عِبَادِهِۦٓ أَنْ أَنذِرُوٓا۟ أَنَّهُۥ لَآ إِلَـٰهَ إِلَّآ أَنَا۠ فَٱتَّقُونِ ﴿٢﴾
الله فرشتگان را با وحی حکم خویش بر هر یک از رسولانش که بخواهد نازل میکند، که -ای رسولان- مردم را از شرک به الله بترسانید، زیرا معبود برحقی جز من نیست، پس -ای مردم- با اجرای اوامر واجتناب از نواهیام از من بترسید
خَلَقَ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضَ بِٱلْحَقِّ ۚ تَعَـٰلَىٰ عَمَّا يُشْرِكُونَ ﴿٣﴾
الله آسمانها وزمین را بدون نمونۀ قبلی به حق پدید آورد، واین دو را به باطل نیافریده است، بلکه آسمانها وزمین را پدید آورده تا با آن دو بر عظمت او تعالی راهنمایی گرفته شود، الله از اینکه دیگران را با او شریک میگردانند منزه است
خَلَقَ ٱلْإِنسَـٰنَ مِن نُّطْفَةٍۢ فَإِذَا هُوَ خَصِيمٌۭ مُّبِينٌۭ ﴿٤﴾
انسان را از نطفهای پست آفرید، سپس آن را با آفرینشی پس از آفرینش دیگر رشد داد، آنگاه او به شدت به وسیله باطل جدال میکند تا حق را با آن سرنگون سازد، وآشکارا با آن جدال میکند
وَٱلْأَنْعَـٰمَ خَلَقَهَا ۗ لَكُمْ فِيهَا دِفْءٌۭ وَمَنَـٰفِعُ وَمِنْهَا تَأْكُلُونَ ﴿٥﴾
و-ای مردم- چارپایان شتر وگاو وگوسفند را برای مصالح شما از جمله گرمشدن با پشمها وکرکهایشان، ومصالحی دیگر در شیرها وپوستها وپشتشان آفرید، واز آنها میخورید. ولكم فيها جمال حين تريحون وحين تسرحون
وَلَكُمْ فِيهَا جَمَالٌ حِينَ تُرِيحُونَ وَحِينَ تَسْرَحُونَ ﴿٦﴾
ودر آنها برایتان زینتی است آنگاه که شامگاهان آنها را از چرا برمیگردانید، وآنگاه که صبحگاهان آنها را برای چرا میبرید
وَتَحْمِلُ أَثْقَالَكُمْ إِلَىٰ بَلَدٍۢ لَّمْ تَكُونُوا۟ بَـٰلِغِيهِ إِلَّا بِشِقِّ ٱلْأَنفُسِ ۚ إِنَّ رَبَّكُمْ لَرَءُوفٌۭ رَّحِيمٌۭ ﴿٧﴾
وبر پشت این چارپایان که آنها را برای شما آفریدیم کالاهای سنگینتان را در سفر بهسوی سرزمینی که جز با مشقتی سنگین به آن نمیرسیدید بارگیری میکنید، - ای مردم- بهراستیکه پروردگارتان نسبت به شما بسیار مهربان وبخشنده است که این چارپایان را در تسخیر شما قرار داده است
وَٱلْخَيْلَ وَٱلْبِغَالَ وَٱلْحَمِيرَ لِتَرْكَبُوهَا وَزِينَةًۭ ۚ وَيَخْلُقُ مَا لَا تَعْلَمُونَ ﴿٨﴾
والله شتران واستران وخران را برایتان آفرید تا بر آنها سوار شوید، وکالاهایتان را بر پشت آنها بارگیری کنید، وتا اینکه زینتی برای شما باشد که خودتان را با آنها در میان مردم زینت میدهید، وآنچه را که نمیدانید وآفرینش آن را اراده کرده است میآفریند. صفحه ۱ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَعَلَى ٱللَّهِ قَصْدُ ٱلسَّبِيلِ وَمِنْهَا جَآئِرٌۭ ۚ وَلَوْ شَآءَ لَهَدَىٰكُمْ أَجْمَعِينَ ﴿٩﴾
وبیان راه راست رساننده به رضایت الله یعنی اسلام بر عهدۀ الله است، ویکی از راهها راه شیطان است که از حق منحرف است، وهر راهی غیر از راه اسلام منحرف است، واگر الله میخواست که همگی شما را به ایمان توفیق دهد، بهطور قطع این کار را انجام میداد
هُوَ ٱلَّذِىٓ أَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءًۭ ۖ لَّكُم مِّنْهُ شَرَابٌۭ وَمِنْهُ شَجَرٌۭ فِيهِ تُسِيمُونَ ﴿١٠﴾
او سبحانه ذاتی است که از ابر برایتان آبی فرو فرستاد، که شما وچارپایانتان از آن مینوشید، ودرختی که چارپایانتان را در آن میچرانید از این آب میروید
يُنۢبِتُ لَكُم بِهِ ٱلزَّرْعَ وَٱلزَّيْتُونَ وَٱلنَّخِيلَ وَٱلْأَعْنَـٰبَ وَمِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةًۭ لِّقَوْمٍۢ يَتَفَكَّرُونَ ﴿١١﴾
الله با آن آب کشتزارهایی که از آن میخورید، وزیتون ونخل ودرختان انگور، وتمام میوهها را برایتان میرویاند، بهراستیکه در آن آب وآنچه از آن به وجود میآید راهنمایی است بر قدرت الله برای مردمی که در آفرینش او تعالی میاندیشند، سپس بر عظمت او سبحانه راهنمایی میشوند
وَسَخَّرَ لَكُمُ ٱلَّيْلَ وَٱلنَّهَارَ وَٱلشَّمْسَ وَٱلْقَمَرَ ۖ وَٱلنُّجُومُ مُسَخَّرَٰتٌۢ بِأَمْرِهِۦٓ ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَـٰتٍۢ لِّقَوْمٍۢ يَعْقِلُونَ ﴿١٢﴾
والله شب را برایتان رام کرد که در آن آرام میگیرید واستراحت میکنید، وروز را رام شما کرد که وسایل زندگیتان را در آن کسب میکنید، خورشید را در تسخیرتان درآورد، وآن را روشناییای قرار داد، وماه را در تسخیر شما درآورد وآن را نوری قرار داد، وستارگان به فرمان قد ری او رام شما هستند، که در تاریکیهای خشکی ودریا راه را بهوسیلۀ آنها مییابید، واوقات وغیر آن را میدانید، بهراستیکه در تسخیر تمام این موارد دلالتهای آشکاری بر قدرت الله است برای مردمی که عقلهایشان را به کار میاندازند، زیرا آنها هستند که حکمت این کار را درک میکنند
وَمَا ذَرَأَ لَكُمْ فِى ٱلْأَرْضِ مُخْتَلِفًا أَلْوَٰنُهُۥٓ ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةًۭ لِّقَوْمٍۢ يَذَّكَّرُونَ ﴿١٣﴾
ونیز او سبحانه معادن وحیوانات وگیاهان وکشتزارها را که به رنگهای مختلف در زمین آفرید در تسخیر شما قرار داد، بهراستیکه در این آفرینش وتسخیر، دلالت روشنی است بر قدرت الله سبحانه برای مردمی که از آن پند میگیرند، ويدرک میکنند که الله توانا ونعمتبخشنده است
وَهُوَ ٱلَّذِى سَخَّرَ ٱلْبَحْرَ لِتَأْكُلُوا۟ مِنْهُ لَحْمًۭا طَرِيًّۭا وَتَسْتَخْرِجُوا۟ مِنْهُ حِلْيَةًۭ تَلْبَسُونَهَا وَتَرَى ٱلْفُلْكَ مَوَاخِرَ فِيهِ وَلِتَبْتَغُوا۟ مِن فَضْلِهِۦ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ﴿١٤﴾
من فضله ولعل كم تشكرون واو سبحانه ذاتی است که دریا را رام شما کرد، پس شما را بر سوار شدن بر آن واستخراج آنچه در آن است قدرت بخشید؛ تا از ماهی آن که شکار میکنید گوشتی نرم وتازه بخورید، واز آن زینتی مانند مروارید که آن را میپوشید وزنانتان آن را میپوشند استخراج کنید، وکشتیها را میبینی که موج دریا را میشکند، ودر جستجوی بخشش الله که از سود تجارت به دست میآید بر این کشتیها سوار میشوید، وبه این امید که شکر الله را در قبال نعمتهایی که بر شما بخشیده است به جای آورید، وتنها او را عبادت کنید
وَأَلْقَىٰ فِى ٱلْأَرْضِ رَوَٰسِىَ أَن تَمِيدَ بِكُمْ وَأَنْهَـٰرًۭا وَسُبُلًۭا لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ﴿١٥﴾
وبرای استوار سازی زمین کوههایی در آن قرار داد تا شما را تکان ندهد ونجنباند، ورودهایی در آن جاری ساخت تا از آنها بنوشید، وچارپایان وکشتزارهایتان را آبیاری کنید، وراههایی در آن باز کرد تا برای رسیدن به مقاصدتان بدون اینکه گم شوید آنها را بپیمایید
وَعَلَـٰمَـٰتٍۢ ۚ وَبِٱلنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ ﴿١٦﴾
ودر زمین نشانههای آشکاری برایتان قرار داد که برای حرکت در روز از آنها راه مییابید، وستارگان را در آسمان برایتان قرار داد تا شبهنگام راه را با آنها بیابید. صفحه ۲ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
أَفَمَن يَخْلُقُ كَمَن لَّا يَخْلُقُ ۗ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ﴿١٧﴾
آیا کسیکه این موارد وسایر اشیا را میآفریند مانند کسی است که هیچچیز نمیآفریند؟! آیا از عظمت الله که هر چیزی را میآفریند پند نمیگیرید، تا تنها او را عبادت کنید، وچیزی را که هیچچیز نمیآفریند با او شریک نگردانید؟
وَإِن تَعُدُّوا۟ نِعْمَةَ ٱللَّهِ لَا تُحْصُوهَآ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ لَغَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ ﴿١٨﴾
و-ای مردم- اگر تلاش کنید که نعمتهای زیاد الله را که بر شما ارزانی داشته است برشمارید به دلیل کثرت وتنوع آنها قادر بر انجام این کار نخواهید بود. در حقیقت الله بسیار بخشنده است که در قبال غفلت از سپاسگزاری نعمتهایش شما را مؤاخذه نکرده است، وبسیار مهربان است که بهسبب گناهان وکوتاهی در سپاسگزاریاش نعمتهای خویش را از شما نبریده است
وَٱللَّهُ يَعْلَمُ مَا تُسِرُّونَ وَمَا تُعْلِنُونَ ﴿١٩﴾
و-ای بندگان- الله آنچه از اعمالتان را که پنهان میکنید، وآنچه از اعمالتان را که آشکار میگردانید میداند، وذرهای از اعمالتان بر او تعالی پوشیده نمیماند، وبهزودی شما را در قبال آن جزا خواهد داد
وَٱلَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ لَا يَخْلُقُونَ شَيْـًۭٔا وَهُمْ يُخْلَقُونَ ﴿٢٠﴾
وکسانیکه مشرکان به جای الله آنها را عبادت میکنند، هیچچیز هر چند اندک باشد را نمیآفرینند، وخود کسانیکه آنها را به جای الله عبادت کردهاند آنها را میسازند، پس چگونه به جای الله بتهایی که به دست خویش ساختهاند عبادت میکنند؟!
أَمْوَٰتٌ غَيْرُ أَحْيَآءٍۢ ۖ وَمَا يَشْعُرُونَ أَيَّانَ يُبْعَثُونَ ﴿٢١﴾
وافزون بر اینکه خود عبادتگزارانشان به دست خویش آنها را ساختهاند، جماداتی بدون روح وبدون علم هستند، چنانکه نمیدانند چه زمانی همراه عبادتگزارانشان در روز قیامت برانگیخته میشوند؛ تا همراه آنها در آتش جهنم افکنده شوند
إِلَـٰهُكُمْ إِلَـٰهٌۭ وَٰحِدٌۭ ۚ فَٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِٱلْـَٔاخِرَةِ قُلُوبُهُم مُّنكِرَةٌۭ وَهُم مُّسْتَكْبِرُونَ ﴿٢٢﴾
معبود حقیقی شما همان معبود یگانهای است که هیچ شریکی ندارد وهمان الله است، وکسانیکه به رستاخیز برای جزا ایمان ندارند یگانگی الله را به خاطر ترس از آن انکار میکنند، پس دلهایشان نه به حساب ایمان دارند ونه به کیفر، وخودشان سرکشانی هستند که حق را نمیپذیرند، ودر برابر آن فروتنی نمیکنند
لَا جَرَمَ أَنَّ ٱللَّهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَ ۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلْمُسْتَكْبِرِينَ ﴿٢٣﴾
به تحقیق الله از اعمالی که اینها پنهان واعمالی که آشکار میکنند آگاه است، وذرهای بر او پوشیده نمیماند، وبهزودی در قبال اعمالشان به آنها جزا خواهد داد، بهراستیکه او سبحانه تکبر کنندگان از عبادت وفروتنی برای الله را دوست ندارد، بلکه شدیدترین خشم را بر آنها میگیرد
وَإِذَا قِيلَ لَهُم مَّاذَآ أَنزَلَ رَبُّكُمْ ۙ قَالُوٓا۟ أَسَـٰطِيرُ ٱلْأَوَّلِينَ ﴿٢٤﴾
وهرگاه به اینها که وحدانیت آفریدگار را انکار، ورستاخیز را تکذیب میکنند گفته شود: الله چه چیزی بر محمد صلی الله علیه وسلم نازل کرده است؟ میگویند: هیچچیز بر او نازل نکرده است، واو فقط از جانب خودش قصهها ودروغهای نخستینیان را آورده است. صفحه ۳ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
لِيَحْمِلُوٓا۟ أَوْزَارَهُمْ كَامِلَةًۭ يَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ ۙ وَمِنْ أَوْزَارِ ٱلَّذِينَ يُضِلُّونَهُم بِغَيْرِ عِلْمٍ ۗ أَلَا سَآءَ مَا يَزِرُونَ ﴿٢٥﴾
به این هدف که سرانجام گناهانشان را بدون کاستی به دوش بکشند، ونیز گناهان کسانی را که از روی نادانی وتقلید از اسلام گمراه کردهاند به دوش کشند، پس چه زشت است گناهان خودشان وگناهان پیروانشان که به دوش میکشند
قَدْ مَكَرَ ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ فَأَتَى ٱللَّهُ بُنْيَـٰنَهُم مِّنَ ٱلْقَوَاعِدِ فَخَرَّ عَلَيْهِمُ ٱلسَّقْفُ مِن فَوْقِهِمْ وَأَتَىٰهُمُ ٱلْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُونَ ﴿٢٦﴾
لا يشعرون پیش از اینها نیز کافران بر رسولانشان نیرنگها زدهاند، اما الله ساختمانهایشان را از اساس ویران کرد، آنگاه سقفهای آنها از فرازشان بر سر آنها فرو ریخت، و عذاب از جاییکه انتظار نداشتند آنها را فراگرفت؛ زیرا انتظار میبردند که ساختمانهایشان از آنها محافظت میکند، اما با همانها نابود شدند
ثُمَّ يَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ يُخْزِيهِمْ وَيَقُولُ أَيْنَ شُرَكَآءِىَ ٱلَّذِينَ كُنتُمْ تُشَـٰٓقُّونَ فِيهِمْ ۚ قَالَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْعِلْمَ إِنَّ ٱلْخِزْىَ ٱلْيَوْمَ وَٱلسُّوٓءَ عَلَى ٱلْكَـٰفِرِينَ ﴿٢٧﴾
سپس در روز قیامت الله آنها را با عذاب تحقیر وخوار میگرداند، وبه آنها میگوید: شریکان من که آنها را شریک من در عبادت قرار میدادید، وبهسبب آنها با پیامبرانم ومؤمنان دشمنی میکردید کجایند؟ علمای ربانی میگویند: بهراستیکه خواری وعذاب روز قیامت بر کافران واقع میشود
ٱلَّذِينَ تَتَوَفَّىٰهُمُ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ ظَالِمِىٓ أَنفُسِهِمْ ۖ فَأَلْقَوُا۟ ٱلسَّلَمَ مَا كُنَّا نَعْمَلُ مِن سُوٓءٍۭ ۚ بَلَىٰٓ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمٌۢ بِمَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ ﴿٢٨﴾
همان کسانیکه فرشتۀ مرگ وفرشتگان دستیارش در حالی ارواحشان را قبض میکنند که با کفر به الله به خودشان ستم میکنند، پس وقتیکه مرگ بر آنها نازل میشود از در تسلیم گردن مینهند، وکفر وگناهانی را که بر آن بودند انکار میکنند؛ به این گمان که انکار به آنها نفع میرساند. آنگاه به آنها گفته میشود: دروغ گفتید، بهراستی کافرانی بودید که گناهان را مرتکب میشدید، همانا الله از آنچه در دنیا انجام میدادید آگاه است، وذرهای از اعمالتان بر او پوشیده نمیماند، و بهزودی شما را در قبال آن جزا خواهد داد
فَٱدْخُلُوٓا۟ أَبْوَٰبَ جَهَنَّمَ خَـٰلِدِينَ فِيهَا ۖ فَلَبِئْسَ مَثْوَى ٱلْمُتَكَبِّرِينَ ﴿٢٩﴾
وبه آنها گفته میشود: براساس اعمالتان از درهای جهنم وارد شوید وبرای همیشه در آن بمانید، پس متکبران از ایمان به الله وعبادت او به یگانگی ووحدانیت، چه جایگاه بدی دارند
۞ وَقِيلَ لِلَّذِينَ ٱتَّقَوْا۟ مَاذَآ أَنزَلَ رَبُّكُمْ ۚ قَالُوا۟ خَيْرًۭا ۗ لِّلَّذِينَ أَحْسَنُوا۟ فِى هَـٰذِهِ ٱلدُّنْيَا حَسَنَةٌۭ ۚ وَلَدَارُ ٱلْـَٔاخِرَةِ خَيْرٌۭ ۚ وَلَنِعْمَ دَارُ ٱلْمُتَّقِينَ ﴿٣٠﴾
وبه کسانیکه با اجرای اوامر واجتناب از نواهی الله تقوای پروردگارشان را پیشه کردهاند گفته میشود: پروردگارتان چه چیزی بر پیامبرتان محمد صلی الله علیه وسلم نازل کرده است؟ پاسخ میدهند: الله خیر بزرگی بر او نازل کرده است، برای کسانیکه در این زندگی دنیا به نیکی الله را عبادت کردهاند وبا مخلوقاتش به نیکی رفتار کردهاند ثوابی نیکوست، از جمله پیروزی وروزی گسترده، وپاداشی که الله در آخرت برایشان آماده کرده بهتر است از آنچه که در دنیا برایشان به تعجیل انداخته است، وسرای آخرت چه سرای نیکویی است برای کسانیکه با اجرای اوامر واجتناب از نواهی پروردگارشان تقوای او تعالی را پیشه کردهاند
جَنَّـٰتُ عَدْنٍۢ يَدْخُلُونَهَا تَجْرِى مِن تَحْتِهَا ٱلْأَنْهَـٰرُ ۖ لَهُمْ فِيهَا مَا يَشَآءُونَ ۚ كَذَٰلِكَ يَجْزِى ٱللَّهُ ٱلْمُتَّقِينَ ﴿٣١﴾
بهشتهای جاویدان وآرامی که از زیر کاخها ودرختانشان رودها جاری است که در آنها وارد میشوند، وخوردنیها ونوشیدنیها وسایر چیزهایی که میخواهند در این بهشتها برایشان مهیا است، مانند این پاداش که پرهیزگاران امت محمد صلی الله علیه وسلم به آن پاداش داده میشوند، پرهیزگاران امتهای پیشین نیز جزا داده میشوند. صفحه ۴ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
ٱلَّذِينَ تَتَوَفَّىٰهُمُ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ طَيِّبِينَ ۙ يَقُولُونَ سَلَـٰمٌ عَلَيْكُمُ ٱدْخُلُوا۟ ٱلْجَنَّةَ بِمَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ ﴿٣٢﴾
همان کسانیکه فرشتۀ مرگ وفرشتگان دستیارش در حالی ارواحشان را قبض میکنند که دلهایشان از کفر پاک است، وفرشتگان با این سخن آنها را مورد خطاب قرار میدهند: سلام علیکم، از هر آفتی نجات یافتید، بهسبب اعتقاد صحیح وعمل صالح که در دنیا انجام میدادید وارد بهشت شوید
هَلْ يَنظُرُونَ إِلَّآ أَن تَأْتِيَهُمُ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ أَوْ يَأْتِىَ أَمْرُ رَبِّكَ ۚ كَذَٰلِكَ فَعَلَ ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ ۚ وَمَا ظَلَمَهُمُ ٱللَّهُ وَلَـٰكِن كَانُوٓا۟ أَنفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ﴿٣٣﴾
آیا این مشرکان تکذیب کننده منتظر چیزی جز این هستند که فرشتۀ مرگ وفرشتگان دستیار او برای قبض ارواحشان وزدن بر صورت وپشتشان نزدشان بیایند، یا امر الله به ریشهکن کردن آنها با عذاب در دنیا بیاید؟ مانند این کاری که مشرکان مکه انجام میدهند مشرکان پیش از آنها هم مرتکب میشدند که الله آنها را نابود کرد، وبا این کار بر آنها ستم نکرد، بلکه آنها خودشان بهسبب کفر به الله با قرار دادن خویش در معرض نابودی بر خودشان ستم روا داشتند. فأصابهم سئات ما عملوا وحاق بهم م اكانوا به يستهزءون
فَأَصَابَهُمْ سَيِّـَٔاتُ مَا عَمِلُوا۟ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُوا۟ بِهِۦ يَسْتَهْزِءُونَ ﴿٣٤﴾
آنگاه کیفرهای اعمالی که انجام میدادند بر آنها نازل شد، وعذابیکه وقتی به آن پند داده میشدند آن را مسخره میکردند آنها را احاطه کرد
وَقَالَ ٱلَّذِينَ أَشْرَكُوا۟ لَوْ شَآءَ ٱللَّهُ مَا عَبَدْنَا مِن دُونِهِۦ مِن شَىْءٍۢ نَّحْنُ وَلَآ ءَابَآؤُنَا وَلَا حَرَّمْنَا مِن دُونِهِۦ مِن شَىْءٍۢ ۚ كَذَٰلِكَ فَعَلَ ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ ۚ فَهَلْ عَلَى ٱلرُّسُلِ إِلَّا ٱلْبَلَـٰغُ ٱلْمُبِينُ ﴿٣٥﴾
وکسانیکه دیگران را همراه الله در عبادتشان شریک قرار دادند گفتند: اگر الله میخواست که تنها او را عبادت کنیم، وبه او شرک نورزیم بهطور قطع نه ما ونه پیش از این پدرانمان هیچکس را غیر او عبادت نمیکردیم، واگر میخواست که چیزی را حرام نگردانیم آن را حرام نمیکردیم. کافران پیشین نیز چنین استدلال باطلی آوردند، پس رسولان وظیفهای جز تبلیغ آشکار آنچه که به ابلاغ آن فرمان یافتهاند، وابلاغ کردهاند، ندارند، وکافران هیچ دلیلی بر استدلال به تقدیر پس از اینکه الله برایشان اراده واختیار قرار داد، ورسولان را بهسویشان فرستاد ندارند
وَلَقَدْ بَعَثْنَا فِى كُلِّ أُمَّةٍۢ رَّسُولًا أَنِ ٱعْبُدُوا۟ ٱللَّهَ وَٱجْتَنِبُوا۟ ٱلطَّـٰغُوتَ ۖ فَمِنْهُم مَّنْ هَدَى ٱللَّهُ وَمِنْهُم مَّنْ حَقَّتْ عَلَيْهِ ٱلضَّلَـٰلَةُ ۚ فَسِيرُوا۟ فِى ٱلْأَرْضِ فَٱنظُرُوا۟ كَيْفَ كَانَ عَـٰقِبَةُ ٱلْمُكَذِّبِينَ ﴿٣٦﴾
وبه تحقیق که در هر یک از امتهای پیشین رسولی فرستادیم که به امتش فرمان دهد که فقط الله را عبادت کنند، وعبادت غیر او از بتها وشیاطین وغیر آنها را رها کنند. آنگاه از آنها کسی بود که الله او را هدایت کرد پس به او تعالی ایمان آورد، واز آنچه رسولش آورده بود پیروی کرد، واز آنها کسی بود که به الله کفر ورزید واز رسولش نافرمانی کرد پس الله او را هدایت نکرد، وگمراهی بر او واجب شد، پس در زمین بگردید تا با چشمانتان ببینید سرانجام تکذیبکنندگان پس از عذاب ونابودیای که به آنها رسید چگونه بوده است
إِن تَحْرِصْ عَلَىٰ هُدَىٰهُمْ فَإِنَّ ٱللَّهَ لَا يَهْدِى مَن يُضِلُّ ۖ وَمَا لَهُم مِّن نَّـٰصِرِينَ ﴿٣٧﴾
ای رسول- اگر تمام توانت را برای دعوت اینها به خرج دهی، وبر هدایتشان حرص ورزی، واسباب هدایت را بهکار گیری؛ الله کسی را که گمراه ساخته است به هدایت توفیق نمیدهد، وغیر از الله هیچکس را ندارند که با دفع عذاب به آنها یاری رساند. ق
وَأَقْسَمُوا۟ بِٱللَّهِ جَهْدَ أَيْمَـٰنِهِمْ ۙ لَا يَبْعَثُ ٱللَّهُ مَن يَمُوتُ ۚ بَلَىٰ وَعْدًا عَلَيْهِ حَقًّۭا وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ ﴿٣٨﴾
واین تکذیبکنندگان رستاخیز با اغراق در سوگندهایشان وانکار رستاخیز سوگند استوار به الله یاد کردند که: الله کسی را که میمیرد دوباره زنده نمیکند؛ بدون اینکه دلیلی بر این سوگند داشته باشند، آری، الله هرکس را که میمیرد دوباره زنده میکند، این وعده بر او حق است، اما بیشتر مردم نمیدانند که الله مردگان را دوباره زنده میکند، پس رستاخیز را انکار میکنند. صفحه ۵ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
لِيُبَيِّنَ لَهُمُ ٱلَّذِى يَخْتَلِفُونَ فِيهِ وَلِيَعْلَمَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓا۟ أَنَّهُمْ كَانُوا۟ كَـٰذِبِينَ ﴿٣٩﴾
الله در روز قیامت همگی آنها را دوباره زنده میکند تا حقیقت توحید ورستاخیز ونبوت را که در آن اختلاف میکردند برایشان آشکار گرداند، وتا کفار بدانند در ادعایشان که شریکانی همراه الله قرار دادند ورستاخیز را انکار کردند دروغگو بودند
إِنَّمَا قَوْلُنَا لِشَىْءٍ إِذَآ أَرَدْنَـٰهُ أَن نَّقُولَ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ ﴿٤٠﴾
بهراستی هرگاه زندهگردانیدن وبرانگیختن مردگان را اراده کنیم هیچ بازدارندهای نیست که ما را از این کار بازگرداند. به چیزی که آن را اراده کنیم فقط به او میگوییم: ﴿كن﴾ باش، آنگاه بدون تردید موجود میشود
وَٱلَّذِينَ هَاجَرُوا۟ فِى ٱللَّهِ مِنۢ بَعْدِ مَا ظُلِمُوا۟ لَنُبَوِّئَنَّهُمْ فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةًۭ ۖ وَلَأَجْرُ ٱلْـَٔاخِرَةِ أَكْبَرُ ۚ لَوْ كَانُوا۟ يَعْلَمُونَ ﴿٤١﴾
وکسانیکه پس از آنکه کفار آنها را شکنجه کردند وبر آنها تنگ گرفتند خانهها وخانوادهها واموالشان را برای هجرت از سرزمین کفر به سرزمین اسلام به قصد رضایت الله رها کردند بهطور قطع آنها را در دنیا به خانهای فرود میآوریم که در آن گرامی هستند، وبه تحقیق که پاداش آخرت بزرگتر است زیرا بهشت یکی از پاداشهای آخرت است، اگر بازماندگان از هجرت از پاداش مهاجران آگاه بودند هرگز از هجرت باز نمیماندند
ٱلَّذِينَ صَبَرُوا۟ وَعَلَىٰ رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ ﴿٤٢﴾
این مهاجران در راه الله همان کسانی هستند که در برابر آزار واذیتهای اقوامشان وجدایی از خانواده وسرزمینشان شکیبایی کردند، وبر طاعت الله شکیبایی ورزیدند، وآنها در تمام امورشان فقط بر الله توکل میکنند، والله این پاداش بزرگ را به آنها بخشیده است
وَمَآ أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ إِلَّا رِجَالًۭا نُّوحِىٓ إِلَيْهِمْ ۚ فَسْـَٔلُوٓا۟ أَهْلَ ٱلذِّكْرِ إِن كُنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ ﴿٤٣﴾
و-ای رسول- پیش از تو نفرستادیم مگر مردانی از جنس بشر که به آنها وحی میکردیم، پس رسولانی از فرشتگان نفرستادهایم، واین سنت همیشگی ماست، واگر این امر را انکار میکنید از پیروان کتابهای پیشین بپرسید به شما خبر میدهند که رسولان انسان بودند، وفرشته نبودهاند، اگر نمیدانید که آنها بشر بودهاند
بِٱلْبَيِّنَـٰتِ وَٱلزُّبُرِ ۗ وَأَنزَلْنَآ إِلَيْكَ ٱلذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ مَا نُزِّلَ إِلَيْهِمْ وَلَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ ﴿٤٤﴾
این رسولان از جنس بشر را با دلایل آشکار، وبا کتابهای نازلشده فرستادیم، و-ای رسول- قرآن را بر تو نازل کردیم تا هر آنچه را که نیاز به توضیح دارد به مردم توضیح دهی، وامید است که آنها افکارشان را به کار اندازند، آنگاه از آنچه که قرآن دربردارد پند بگیرند
أَفَأَمِنَ ٱلَّذِينَ مَكَرُوا۟ ٱلسَّيِّـَٔاتِ أَن يَخْسِفَ ٱللَّهُ بِهِمُ ٱلْأَرْضَ أَوْ يَأْتِيَهُمُ ٱلْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُونَ ﴿٤٥﴾
آیا کسانیکه برای بازداشتن از راه الله نیرنگها اندیشیدهاند ایمن شدهاند از اینکه الله آنها را در زمین فرو برد همانگونه که قارون را در زمین فرو برد، یا عذاب از جاییکه انتظار آمدنش را ندارند آنها را فرا گیرد. أو يأخذهم فى تقلبهم فما هم بمعجزين
أَوْ يَأْخُذَهُمْ فِى تَقَلُّبِهِمْ فَمَا هُم بِمُعْجِزِينَ ﴿٤٦﴾
یا عذاب در حالی به آنها برسد که در سفرهایشان در گردش هستند وبرای کسب درآمدهایشان تلاش میکنند، پس نه عذابشان از دست میرود ونه میتوانند جلوی عذاب را بگیرند. صفحه ۶ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر أو يأ خذهم عل تخو ف فإن ربكم لرءوف ر حيم
أَوْ يَأْخُذَهُمْ عَلَىٰ تَخَوُّفٍۢ فَإِنَّ رَبَّكُمْ لَرَءُوفٌۭ رَّحِيمٌ ﴿٤٧﴾
آیا ایمن شدهاند از اینکه عذاب الله درحالیکه از آن میترسند آنها را فراگیرد، زیرا الله در هر حالی بر عذاب کردن آنها تواناست، همانا پروردگارتان بسیار رؤوف و مهربان است وکیفر را به تعجیل نمیاندازد تا شاید بندگانش بهسوی او توبه کنند
أَوَلَمْ يَرَوْا۟ إِلَىٰ مَا خَلَقَ ٱللَّهُ مِن شَىْءٍۢ يَتَفَيَّؤُا۟ ظِلَـٰلُهُۥ عَنِ ٱلْيَمِينِ وَٱلشَّمَآئِلِ سُجَّدًۭا لِّلَّهِ وَهُمْ دَٰخِرُونَ ﴿٤٨﴾
آیا این تکذیبکنندگان از روی تأمل به مخلوقاتش ننگریستهاند، که سایههایشان به پیروی از حرکت وسیر خورشید در روز وماه در شب به راست وچپ متمایل میشوند، وبا تواضع در برابر پروردگارشان فروتن هستند ودر برابر او به صورت واقعی سجده میکنند
وَلِلَّهِ يَسْجُدُ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ مِن دَآبَّةٍۢ وَٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ وَهُمْ لَا يَسْتَكْبِرُونَ ﴿٤٩﴾
وتمام جنبندگانی که در آسمانها وزمین هستند، ونیز فرشتگان فقط بر الله سجده میکنند، وآنها از عبادت وطاعت الله تکبر نمیورزند
يَخَافُونَ رَبَّهُم مِّن فَوْقِهِمْ وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ ۩ ﴿٥٠﴾
و- آنها - با وجود اینکه در عبادت وطاعت همیشگی هستند- از پروردگارشان که به ذات وغلبه وقدرت خویش بالای آنها است میترسند، وطاعتی را که پروردگارشان به آنها فرمان میدهد انجام میدهند
۞ وَقَالَ ٱللَّهُ لَا تَتَّخِذُوٓا۟ إِلَـٰهَيْنِ ٱثْنَيْنِ ۖ إِنَّمَا هُوَ إِلَـٰهٌۭ وَٰحِدٌۭ ۖ فَإِيَّـٰىَ فَٱرْهَبُونِ ﴿٥١﴾
والله سبحانه به تمام بندگانش فرمود: دو معبود نگیرید، همانا او مبعود برحق یگانهای است که دومی وشریکی ندارد، پس از من بترسید واز غیر من نترسید
وَلَهُۥ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَلَهُ ٱلدِّينُ وَاصِبًا ۚ أَفَغَيْرَ ٱللَّهِ تَتَّقُونَ ﴿٥٢﴾
ومخلوقات وفرمانروایی وتدبیری که در آسمانها وزمین است فقط از آن اوست، وطاعت وخضوع واخلاص ثابت فقط برای اوست، پس آیا از غیر الله میترسید؟! خیر، بلکه فقط از او بترسید
وَمَا بِكُم مِّن نِّعْمَةٍۢ فَمِنَ ٱللَّهِ ۖ ثُمَّ إِذَا مَسَّكُمُ ٱلضُّرُّ فَإِلَيْهِ تَجْـَٔرُونَ ﴿٥٣﴾
و-ای مردم- هر نعمت دینی یا دنیایی که دارید از جانب الله سبحانه است نه از جانب دیگران، سپس چون آسیب یا بیماری یا فقری به شما رسد فقط بهسوی او با دعا تضرع میکنید؛ تا آنچه به شما رسیده است را از شما بزداید، پس کسیکه نعمتها را بر شما میبخشد، ومصیبتها را از شما برطرف میسازد، همان ذاتی است که باید به یگانگی ووحدانیت عبادت شود
ثُمَّ إِذَا كَشَفَ ٱلضُّرَّ عَنكُمْ إِذَا فَرِيقٌۭ مِّنكُم بِرَبِّهِمْ يُشْرِكُونَ ﴿٥٤﴾
سپس وقتی دعایتان را اجابت کند وآسیبی را که به شما رسیده است از شما برطرف سازد گروهی از شما به پروردگارشان شرک میورزند، چون غیر او تعالی را همراهش عبادت میکنند، پس این چه ذلتی است؟!
لِيَكْفُرُوا۟ بِمَآ ءَاتَيْنَـٰهُمْ ۚ فَتَمَتَّعُوا۟ ۖ فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ ﴿٥٥﴾
شرکشان به الله آنها را واداشت تا نعمتهای الله بر خویش، از جمله برطرف کردن آسیب را ناسپاسی کنند، وبه همین منظور به آنها گفته شد: از نعمتهایی که در آن قرار دارید بهرهمند شوید تا عذاب دنیا وآخرت الله شما را فراگیرد. صفحه ۷ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَيَجْعَلُونَ لِمَا لَا يَعْلَمُونَ نَصِيبًۭا مِّمَّا رَزَقْنَـٰهُمْ ۗ تَٱللَّهِ لَتُسْـَٔلُنَّ عَمَّا كُنتُمْ تَفْتَرُونَ ﴿٥٦﴾
ومشرکان بخشی از اموالشان را که به آنها روزی دادیم برای بتهایشان که هیچچیز نمیدانند- چون جماداتی هستند که نه نفع میرسانند نه آسیب- قرار میدهند، وبا این کار به آنها نزدیکی میجویند، وبه الله سوگند که -ای مشرکان- در روز قیامت در مورد آنچه ادعا میکردید از اینکه این بتها معبودانی هستند، وسهمی از اموالتان برایشان است از شما سوال خواهد شد
وَيَجْعَلُونَ لِلَّهِ ٱلْبَنَـٰتِ سُبْحَـٰنَهُۥ ۙ وَلَهُم مَّا يَشْتَهُونَ ﴿٥٧﴾
ومشرکان دختران را به الله نسبت میدهند، واعتقاد دارند که آنها فرشتگان هستند، پس فرزند خواندگی را به او تعالی نسبت میدهند، وآنچه را که برای خودشان نمیپسندند برای او تعالی میپسندند، او سبحانه از آنچه که برایش قرار میدهند منزه وپاک است، وپسران را که میخواهند برای خودشان قرار میدهند، پس این چه جرم بزرگی است؟! د
وَإِذَا بُشِّرَ أَحَدُهُم بِٱلْأُنثَىٰ ظَلَّ وَجْهُهُۥ مُسْوَدًّۭا وَهُوَ كَظِيمٌۭ ﴿٥٨﴾
وهرگاه تولد دختر به یکی از این مشرکان خبر داده شود از شدت ناخوشایندی از آنچه که خبردار شده صورتش سیاه میگردد، وقلبش از غم واندوه پر میشود، سپس آنچه را که برای خودش نمیپسندد به الله نسبت میدهد
يَتَوَٰرَىٰ مِنَ ٱلْقَوْمِ مِن سُوٓءِ مَا بُشِّرَ بِهِۦٓ ۚ أَيُمْسِكُهُۥ عَلَىٰ هُونٍ أَمْ يَدُسُّهُۥ فِى ٱلتُّرَابِ ۗ أَلَا سَآءَ مَا يَحْكُمُونَ ﴿٥٩﴾
از بدی تولد دختر که به او خبر داده شده است از قومش مخفی وپنهان میشود، واینگونه با خودش سخن میگوید که: آیا این دختر را با خواری وذلت نگه دارد یا او را زنده به گور کند، ودر زیر خاک پنهان گرداند؟ چه زشت است آنچه که این مشرکان به آن حکم میکنند، چون آنچه را برای خود نمیپسندند برای پروردگارشان حکم کردند
لِلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِٱلْـَٔاخِرَةِ مَثَلُ ٱلسَّوْءِ ۖ وَلِلَّهِ ٱلْمَثَلُ ٱلْأَعْلَىٰ ۚ وَهُوَ ٱلْعَزِيزُ ٱلْحَكِيمُ ﴿٦٠﴾
ى صفت بد نیاز به فرزند وجهل وکفر برای کافران است که به آخرت ایمان نمیآورند، وصفات نیکوی والای جلال وکمال وثروت وعلم از آن الله است، واو سبحانه در فرمانروایی خویش ذات شکستناپذیری است که هیچکس بر او چیره نمیگردد، ودر آفرینش وتدبیر وتشریعش بسیارم داناست
وَلَوْ يُؤَاخِذُ ٱللَّهُ ٱلنَّاسَ بِظُلْمِهِم مَّا تَرَكَ عَلَيْهَا مِن دَآبَّةٍۢ وَلَـٰكِن يُؤَخِّرُهُمْ إِلَىٰٓ أَجَلٍۢ مُّسَمًّۭى ۖ فَإِذَا جَآءَ أَجَلُهُمْ لَا يَسْتَـْٔخِرُونَ سَاعَةًۭ ۖ وَلَا يَسْتَقْدِمُونَ ﴿٦١﴾
واگر الله مردم را بهسبب ستم وکفرشان به او تعالی مجازات کند هیچ انسان وحیوانی که بر روی زمین میجنبد بر روی زمین نخواهد ماند، اما او سبحانه عذابشان را تا مدت مشخصی در علمش به تأخیر میاندازد، پس وقتی آن مدت مشخص در علم او تعالی فرا رسد کیفرشان حتی زمانی اندک از آن لحظه پیش وپس نمیافتد
وَيَجْعَلُونَ لِلَّهِ مَا يَكْرَهُونَ وَتَصِفُ أَلْسِنَتُهُمُ ٱلْكَذِبَ أَنَّ لَهُمُ ٱلْحُسْنَىٰ ۖ لَا جَرَمَ أَنَّ لَهُمُ ٱلنَّارَ وَأَنَّهُم مُّفْرَطُونَ ﴿٦٢﴾
ودختران را که انتساب آنها به خودشان را نمیپسندند برای الله سبحانه قرار میدهند. مشرکان بر زبانشان این سخن دروغ را میگویند که مقام نیکویی نزد الله دارند. اگر راست باشد که باید بهزودی چنانکه میگویند برانگیختهشوند، اما در حقیقت جهنم برایشان است، ودر آن رها میشوند، وهرگز از آن خارج نمیگردند. صفحه ۸ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
تَٱللَّهِ لَقَدْ أَرْسَلْنَآ إِلَىٰٓ أُمَمٍۢ مِّن قَبْلِكَ فَزَيَّنَ لَهُمُ ٱلشَّيْطَـٰنُ أَعْمَـٰلَهُمْ فَهُوَ وَلِيُّهُمُ ٱلْيَوْمَ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌۭ ﴿٦٣﴾
ای رسول- به الله سوگند که بهسوی امتهای پیش از تو رسولانی را فرستادیم پس شیطان اعمال زشتشان از شرک وکفر وگناهان را برایشان آراست، پس همو در روز قیامت یاور واهیشان است پس باید از او یاری بجویند، ودر روز قیامت عذابی رنجآور دارند
وَمَآ أَنزَلْنَا عَلَيْكَ ٱلْكِتَـٰبَ إِلَّا لِتُبَيِّنَ لَهُمُ ٱلَّذِى ٱخْتَلَفُوا۟ فِيهِ ۙ وَهُدًۭى وَرَحْمَةًۭ لِّقَوْمٍۢ يُؤْمِنُونَ ﴿٦٤﴾
و-ای رسول- قرآن را بر تو نازل نکردیم مگر اینکه برای تمام مردم توحید ورستاخیز واحکام شرع را که در آن اختلاف دارند توضیح دهی، وقرآن برای مؤمنان به الله و رسولش وبه آنچه قرآن آورده است هدایت ورحمتی است، زیرا آنها هستند که از حق منتفع میشوند
وَٱللَّهُ أَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءًۭ فَأَحْيَا بِهِ ٱلْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَآ ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةًۭ لِّقَوْمٍۢ يَسْمَعُونَ ﴿٦٥﴾
والله بارانی از سوی آسمان فرود آورد، پس با آن زمین را با رویانیدن گیاهان پس از اینکه خشک ولمیزرع بود زنده گردانید، بهراستیکه در فرو فرستادن باران از سوی آسمان، ورویانیدن گیاهان با آن راهنمایی آشکار است بر قدرت الله برای مردمی که کلام الله را میشنوند ودر آن میاندیشند
وَإِنَّ لَكُمْ فِى ٱلْأَنْعَـٰمِ لَعِبْرَةًۭ ۖ نُّسْقِيكُم مِّمَّا فِى بُطُونِهِۦ مِنۢ بَيْنِ فَرْثٍۢ وَدَمٍۢ لَّبَنًا خَالِصًۭا سَآئِغًۭا لِّلشَّـٰرِبِينَ ﴿٦٦﴾
و-ای مردم- بهراستی که در شتر وگاو وگوسفند برایتان اندرزی است که از آن پند بگیرید، چون با شیری که از پستانشان خارج میشود شما را مینوشانیم، وبا وجود اینکه از میان فضولات شکم وخون بدن آنها خارج میشود شیری خالص وناب ولذید است که برای نوشندگان گواراست
وَمِن ثَمَرَٰتِ ٱلنَّخِيلِ وَٱلْأَعْنَـٰبِ تَتَّخِذُونَ مِنْهُ سَكَرًۭا وَرِزْقًا حَسَنًا ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةًۭ لِّقَوْمٍۢ يَعْقِلُونَ ﴿٦٧﴾
ودر میوههای نخل وانگور که به شما روزی میدهیم پندی است، پس از آن مست کنندهای میگیرید که عقل را از بین میبرد، واین کاری غیر نیکوست، واز آن روزیای نیکو مانند خرما وکشمش وسرکه وشیره که از آنها نفع میبرید میگیرید، همانا در این مورد راهنمایی است بر قدرت ونعمتبخشی الله بر بندگانش برای مردمی که میاندیشند، زیرا آنها هستند که پند میگیرند
وَأَوْحَىٰ رَبُّكَ إِلَى ٱلنَّحْلِ أَنِ ٱتَّخِذِى مِنَ ٱلْجِبَالِ بُيُوتًۭا وَمِنَ ٱلشَّجَرِ وَمِمَّا يَعْرِشُونَ ﴿٦٨﴾
و-ای رسول- پروردگارت به زنبور عسل الهام واو را راهنمایی کرد به اینکه: از کوهها، ودر درخت، ودر آنچه که مردم میسازند ومسقف میکنند خانههایی برای خودت برگزین
ثُمَّ كُلِى مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ فَٱسْلُكِى سُبُلَ رَبِّكِ ذُلُلًۭا ۚ يَخْرُجُ مِنۢ بُطُونِهَا شَرَابٌۭ مُّخْتَلِفٌ أَلْوَٰنُهُۥ فِيهِ شِفَآءٌۭ لِّلنَّاسِ ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةًۭ لِّقَوْمٍۢ يَتَفَكَّرُونَ ﴿٦٩﴾
إن فى ذلك لٔاية لقوم يتفكرون سپس از تمام میوههایی که میخواهی بخور، وراههایی را که پروردگارت بر تو الهام کرده است فروتنانه بپیما، از شکم این زنبور، عسلی با رنگهای گوناگون، سفید وزرد وسایر رنگها، خارج میشود، ودر آن برای مردم درمانی است، که بیماریها را با آن درمان میکنند، بهراستیکه در این الهام به زنبور عسل ودر عسلی که از شکمش خارج میشود دلالتی است بر قدرت وتدبیر الله در امور مخلوقاتش برای مردمی که میاندیشند، چون آنها هستند که پند میگیرند
وَٱللَّهُ خَلَقَكُمْ ثُمَّ يَتَوَفَّىٰكُمْ ۚ وَمِنكُم مَّن يُرَدُّ إِلَىٰٓ أَرْذَلِ ٱلْعُمُرِ لِكَىْ لَا يَعْلَمَ بَعْدَ عِلْمٍۢ شَيْـًٔا ۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمٌۭ قَدِيرٌۭ ﴿٧٠﴾
والله شما را بدون نمونۀ قبلی آفرید، سپس هنگام سپریشدن اجلهایتان شما را میمیراند، واز شما کسی است که عمرش تا بدترین مراحل عمر یعنی فرتوتی ادامه مییابد، چنانکه هیچچیز از آنچه که قبلا میدانست نمیداند، بهراستیکه الله ذات بسیار دانایی است که ذرهای از اعمال بندگانش بر او پوشیده نمیماند، و ذات توانایی است که هیچچیز او را ناتوان نمیسازد. صفحه ۹ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَٱللَّهُ فَضَّلَ بَعْضَكُمْ عَلَىٰ بَعْضٍۢ فِى ٱلرِّزْقِ ۚ فَمَا ٱلَّذِينَ فُضِّلُوا۟ بِرَآدِّى رِزْقِهِمْ عَلَىٰ مَا مَلَكَتْ أَيْمَـٰنُهُمْ فَهُمْ فِيهِ سَوَآءٌ ۚ أَفَبِنِعْمَةِ ٱللَّهِ يَجْحَدُونَ ﴿٧١﴾
والله در روزیای که به شما بخشیده برخی از شما را بر برخی دیگر برتری داده است، چنانکه برخی از شما را ثروتمند وبرخی دیگر از شما را فقیر، وبرخی را سرور وبرخی را رعیت قرار داده است، اما کسانیکه الله آنها را در روزی برتری داده است آنچه را که الله بر آنها عطا کرده است به بردگانشان نمیپردازند تا شریکانی مساوی با آنها در ملکیت باشند، پس چگونه برای الله قرار دادن شریکانی از بندگانش میپسندند، اما برای خودشان نمیپسندند که شریکانی از بردگانشان که با آنها یکسان باشند داشته باشند؟ پس این چه ستمی است، وچه ناسپاسیای برای نعمتهای الله از این بزرگتر است؟!
وَٱللَّهُ جَعَلَ لَكُم مِّنْ أَنفُسِكُمْ أَزْوَٰجًۭا وَجَعَلَ لَكُم مِّنْ أَزْوَٰجِكُم بَنِينَ وَحَفَدَةًۭ وَرَزَقَكُم مِّنَ ٱلطَّيِّبَـٰتِ ۚ أَفَبِٱلْبَـٰطِلِ يُؤْمِنُونَ وَبِنِعْمَتِ ٱللَّهِ هُمْ يَكْفُرُونَ ﴿٧٢﴾
و-ای مردم- الله از جنس خودتان همسرانی برایتان قرار داده است که با آنها آرام میگیرید، واز همسرانتان فرزندان ونوههایی برایتان قرار داده است، واز خوردنیهای پاکیزه - مانند گوشت وحبوبات ومیوهها- به شما روزی داده است، پس آیا به بتها وتندیسهای باطل ایمان میآورید، ونعمتهای زیاد الله را که نمیتوانید آنها را برشمارید کفران میکنید وشکر الله را به جای نمیآورید به این صورت که فقط به الله ایمان آورید؟!
وَيَعْبُدُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ مَا لَا يَمْلِكُ لَهُمْ رِزْقًۭا مِّنَ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ شَيْـًۭٔا وَلَا يَسْتَطِيعُونَ ﴿٧٣﴾
واین مشرکان به جای الله بتهایی را عبادت میکنند، که هیچ روزیای نه در آسمانها ونه در زمین مالک نیستند که به آنها روزی دهند، ونسزد که مالک آن باشند؛ زیرا جماداتی بدون روح وبدون علم هستند
فَلَا تَضْرِبُوا۟ لِلَّهِ ٱلْأَمْثَالَ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ ﴿٧٤﴾
پس -ای مردم- برای الله همانندهایی از این بتها که نه نفع میرسانند ونه ضرر قرار ندهید؛ زیرا الله هیچ مانندی ندارد تا او را همراه الله در عبادت شریک گردانید. بهراستیکه الله از صفات جلال وکمالی که دارد آگاه است، وشما این را نمیدانید، پس در شرک به او، وادعای همانند کردن او با بتهایشانر قرار میگیرید
۞ ضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلًا عَبْدًۭا مَّمْلُوكًۭا لَّا يَقْدِرُ عَلَىٰ شَىْءٍۢ وَمَن رَّزَقْنَـٰهُ مِنَّا رِزْقًا حَسَنًۭا فَهُوَ يُنفِقُ مِنْهُ سِرًّۭا وَجَهْرًا ۖ هَلْ يَسْتَوُۥنَ ۚ ٱلْحَمْدُ لِلَّهِ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ ﴿٧٥﴾
الله سبحانه برای پاسخ مشرکان مثالی زده است: بردهای مملوک وناتوان از تصرف، که چیزی ندارد تا انفاق کند، ونیز شخص آزادی که از جانب خویش مالی حلال به او عطا کردهایم، که هرگونه بخواهد در آن تصرف میکند، چنانکه در نهان وآشکارا آنچه که میخواهد از آن مال بذل میکند. پس چگونه الله را که هر طوری که بخواهد مالک متصرف در ملکش است را با بتهای ناتوانتان یکسان قرار میدهید؟! ستایش از آن الله است که سزاوار ستایش است، بلکه اکثر مشرکان از یگانگی الله در الوهیت واستحقاق اینکه به وحدانیت عبادت شود آگاه نیستند
وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلًۭا رَّجُلَيْنِ أَحَدُهُمَآ أَبْكَمُ لَا يَقْدِرُ عَلَىٰ شَىْءٍۢ وَهُوَ كَلٌّ عَلَىٰ مَوْلَىٰهُ أَيْنَمَا يُوَجِّههُّ لَا يَأْتِ بِخَيْرٍ ۖ هَلْ يَسْتَوِى هُوَ وَمَن يَأْمُرُ بِٱلْعَدْلِ ۙ وَهُوَ عَلَىٰ صِرَٰطٍۢ مُّسْتَقِيمٍۢ ﴿٧٦﴾
ى والله سبحانه برای رد آنها مثال دیگری آورده است که مثال دو مرد است: یکی از آن دولا لی است که نه میشنود ونه سخن میگوید ونه میفهمد؛ چون کر ولال است، وبرای نفع رساندن به خودش ودیگران ناتوان است، وبر کسیکه او را سرپرستی کند، وکارش را به عهده بگیرد بار سنگینی است، او را به هر جهتی میفرستد خیری به همراه نمیآورد، وبه مطلوب دست نمییابد. آیا یکسان است کسیکه چنین حالی دارد با کسی که شنوا وگویاست، ونفعش به دیگران میرسد، زیرا مردم را به عدالت امر میکند، وانسان درستکاری است، وبر راه آشکاری که هیچ ابهام وانحرافی در آن نیست قرار دارد؟! پس -ای مشرکان- چگونه الله را که دارای صفات جلال وکمال است با بتهایتان که نه میشنوند ونه سخن میگویند، ونه نفعی جلب میکنند ونه آسیبی برطرف میسازند یکسان میدانید؟! صفحه ۱۰ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَلِلَّهِ غَيْبُ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ ۚ وَمَآ أَمْرُ ٱلسَّاعَةِ إِلَّا كَلَمْحِ ٱلْبَصَرِ أَوْ هُوَ أَقْرَبُ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍۢ قَدِيرٌۭ ﴿٧٧﴾
وعلم آنچه در آسمانها وآنچه در زمین نهان است فقط از آن الله است، زیرا فقط او، بدون هیچ شریکی از مخلوقاتش، شایستۀ علم به آن است. برپایی قیامت که از امور غیبی مختص به او تعالی است در سرعت آمدنش هنگامیکه آن را اراده کند چیزی جز همانند باز وبسته کردن پلک چشمی نیست، بلکه سریعتر از آن است. بهراستی که الله بر هر چیزی تواناست، وهیچچیز او را ناتوان نمیسازد، وهرگاه امری را اراده کند به آن میگوید: ﴿كن﴾، بهناگاه موجود میشود
وَٱللَّهُ أَخْرَجَكُم مِّنۢ بُطُونِ أُمَّهَـٰتِكُمْ لَا تَعْلَمُونَ شَيْـًۭٔا وَجَعَلَ لَكُمُ ٱلسَّمْعَ وَٱلْأَبْصَـٰرَ وَٱلْأَفْـِٔدَةَ ۙ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ﴿٧٨﴾
و-ای مردم- الله شما را از شکمهای مادرانتان پس از گذشت زمان حمل، به صورت کودکانی که چیزی را درک نمیکنید درآورد، وبرایتان گوش قرار داد تا با آن بشنوید، وبرایتان چشم قرار داد تا با آن ببینید، ودل قرار داد تا با آن بیندیشید؛ امید است که شکر او تعالی را به خاطر این نعمتها که به شما بخشیده است به جای آورید
أَلَمْ يَرَوْا۟ إِلَى ٱلطَّيْرِ مُسَخَّرَٰتٍۢ فِى جَوِّ ٱلسَّمَآءِ مَا يُمْسِكُهُنَّ إِلَّا ٱللَّهُ ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَـٰتٍۢ لِّقَوْمٍۢ يُؤْمِنُونَ ﴿٧٩﴾
آیا مشرکان به پرندگان رام وآماده برای پرواز در فضا ننگریستهاند که الله بالهایی که فضا را میشکافد به آنها بخشیده است، وباز وبستهکردن بالهایشان را به آنها الهام کرده است، وهیچکس جز الله توانا آنها را از سقوط در فضا نگه نمیدارد، بهراستیکه در رام ساختن ونگهداری از سقوط، نشانههایی است برای مردمی که به الله ایمان دارند؛ زیرا آنها همان کسانی هستند که از دلالت وپندها نفع میبرند
وَٱللَّهُ جَعَلَ لَكُم مِّنۢ بُيُوتِكُمْ سَكَنًۭا وَجَعَلَ لَكُم مِّن جُلُودِ ٱلْأَنْعَـٰمِ بُيُوتًۭا تَسْتَخِفُّونَهَا يَوْمَ ظَعْنِكُمْ وَيَوْمَ إِقَامَتِكُمْ ۙ وَمِنْ أَصْوَافِهَا وَأَوْبَارِهَا وَأَشْعَارِهَآ أَثَـٰثًۭا وَمَتَـٰعًا إِلَىٰ حِينٍۢ ﴿٨٠﴾
والله سبحانه خانههایی که از سنگ وغیر آن میسازید برای آرامش وراحتی برایتان پدید آورده است، واز پوست شتر وگاو وگوسفند خیمهها وچادرهایی در بیابان مانند خانههای شهر برایتان قرار داده است، که حمل آن در کوچ به مکانی دیگر برایتان سبک است، ونصب آن هنگام اتراق نمودن برایتان آسان است، و از پشمهای گوسفندان وکرکهای شتران، وموهای بزها اثاثیۀ خانههایتان ولباسها وپوششهایی قرار داده است که تا زمانی مشخص از آن بهرهمند میشوید
وَٱللَّهُ جَعَلَ لَكُم مِّمَّا خَلَقَ ظِلَـٰلًۭا وَجَعَلَ لَكُم مِّنَ ٱلْجِبَالِ أَكْنَـٰنًۭا وَجَعَلَ لَكُمْ سَرَٰبِيلَ تَقِيكُمُ ٱلْحَرَّ وَسَرَٰبِيلَ تَقِيكُم بَأْسَكُمْ ۚ كَذَٰلِكَ يُتِمُّ نِعْمَتَهُۥ عَلَيْكُمْ لَعَلَّكُمْ تُسْلِمُونَ ﴿٨١﴾
والله از درختان وبناها سایهای برایتان قرار داده است که در برابر گرما با آن سایه میگیرید، وبرای شما از کوهها راهها وغارها وپناهگاههایی قرار داده است که در برابر سرما وگرما ودشمن در آن پناه میگیرید، واز پشم وغیر آن لباسها وپیراهنهایی قرار داده که گرما وسرما را از شما دفع میکند، وزرههایی برایتان قرار داده است که شما را از آسیب در جنگ محافظت میکند، وسلاح به بدنهایتان نفوذ نمیکند، الله همانگونه که نعمتهای مذکور را برایتان ارزانی داشته است نعمتهایش را بر شما کامل میکند امید است که فقط تسلیم الله باشید، وهیچچیز را با او شریک قرار ندهید
فَإِن تَوَلَّوْا۟ فَإِنَّمَا عَلَيْكَ ٱلْبَلَـٰغُ ٱلْمُبِينُ ﴿٨٢﴾
پس -ای رسول- اگر از ایمان وتصدیق آنچه که آوردهای روی گرداندند هیچ وظیفهای نداری جز تبلیغ آنچه به تبلیغ واضح آن فرمان یافتهای، ووادار کردن آنها بر هدایت، وظیفۀ تو نیست
يَعْرِفُونَ نِعْمَتَ ٱللَّهِ ثُمَّ يُنكِرُونَهَا وَأَكْثَرُهُمُ ٱلْكَـٰفِرُونَ ﴿٨٣﴾
مشرکان نعمتهای الله مانند فرستادن پیامبر صلی الله علیه وسلم بهسوی آنها را که برایشان ارزانی داشته است میدانند، با این وجود نعمتهای او تعالی را با به جا نیاوردن شکر آنها وتکذیب رسولانش ناسپاسی میکنند، وبیشتر آنها شکر نعمتهای او سبحانه را به جای نمیآورند. صفحه ۱۱ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر ويوم نبعث من كل أم ة شهيدا ثم لا يؤذن للذين كفروا ولا هم يستعتبون
وَيَوْمَ نَبْعَثُ مِن كُلِّ أُمَّةٍۢ شَهِيدًۭا ثُمَّ لَا يُؤْذَنُ لِلَّذِينَ كَفَرُوا۟ وَلَا هُمْ يُسْتَعْتَبُونَ ﴿٨٤﴾
و-ای رسول- به یاد آور روزیکه الله از هر امتی رسولش را که بهسوی آنها فرستاده است برمیانگیزد تا بر ایمان مؤمنان وکفر کافرانشان گواهی دهد، وآنگاه به کفار اجازه نمیدهد از کفری که بر آن بودهاند پوزش بخواهند، وبه دنیا نیز بازگردانیده نمیشوند تا اعمالی را که پروردگارشان را راضی میسازد انجام دهند؛ زیرا آخرت سرای حساب است نه سرای عمل
وَإِذَا رَءَا ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ٱلْعَذَابَ فَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ وَلَا هُمْ يُنظَرُونَ ﴿٨٥﴾
وآنگاه که ستمکاران مشرک عذاب را مشاهده کنند عذابشان تخفیف داده نمیشود، وبرای دادن مهلت به آنها عذابشان به تأخیر نمیافتد، بلکه جاویدان در آن وارد میشوند وبرای همیشه در آن میمانند
وَإِذَا رَءَا ٱلَّذِينَ أَشْرَكُوا۟ شُرَكَآءَهُمْ قَالُوا۟ رَبَّنَا هَـٰٓؤُلَآءِ شُرَكَآؤُنَا ٱلَّذِينَ كُنَّا نَدْعُوا۟ مِن دُونِكَ ۖ فَأَلْقَوْا۟ إِلَيْهِمُ ٱلْقَوْلَ إِنَّكُمْ لَكَـٰذِبُونَ ﴿٨٦﴾
إ نكم لكذبون وآنگاه که مشرکان در آخرت معبودهایشان را که آنها را به جای الله عبادت میکردند ببینند میگویند: پروردگارا، اینها همان شریکان ما هستند که آنها را به جای تو عبادت میکردیم، این سخن را میگویند تا گناهان خویش را بر دوش آنها قرار دهند، آنگاه الله معبودهایشان را به سخن میآورد، ودر پاسخ مشرکان میگویند: - ای مشرکان- همانا شما در اینکه شریکی همراه الله عبادتکردید دروغگویید، زیرا او تعالی شریکی ندارد که عبادت شود
وَأَلْقَوْا۟ إِلَى ٱللَّهِ يَوْمَئِذٍ ٱلسَّلَمَ ۖ وَضَلَّ عَنْهُم مَّا كَانُوا۟ يَفْتَرُونَ ﴿٨٧﴾
ومشرکان تسلیم میشوند، وفقط در برابر الله گردن مینهند، واین ادعای آنها که به دروغ میگفتند بتهایشان نزد الله برایشان شفاعت میکند بر باد میرود
ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ وَصَدُّوا۟ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ زِدْنَـٰهُمْ عَذَابًۭا فَوْقَ ٱلْعَذَابِ بِمَا كَانُوا۟ يُفْسِدُونَ ﴿٨٨﴾
کسانیکه به الله کفر ورزیدند، ودیگران را از راه الله بازداشتند - بهسبب فساد خودشان واینکه با گمراهکردن دیگران فساد برپا کردند، بر عذابی که به خاطر کفرشان سزاوار شدند عذابی را بر آنها میافزاییم
وَيَوْمَ نَبْعَثُ فِى كُلِّ أُمَّةٍۢ شَهِيدًا عَلَيْهِم مِّنْ أَنفُسِهِمْ ۖ وَجِئْنَا بِكَ شَهِيدًا عَلَىٰ هَـٰٓؤُلَآءِ ۚ وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ ٱلْكِتَـٰبَ تِبْيَـٰنًۭا لِّكُلِّ شَىْءٍۢ وَهُدًۭى وَرَحْمَةًۭ وَبُشْرَىٰ لِلْمُسْلِمِينَ ﴿٨٩﴾
لكل شىء وهدى ورحمة وبشر للمسلمين ى و-ای رسول- به یاد آور روزی را که در هر امتی رسولی برمیانگیزیم که به کفر یا ایمانی که امتشان بر آن بودند بر آنها گواهی میدهد، این رسول از جنس خودشان است، وبه زبان خودشان سخن میگوید. و-ای رسول- تو را گواهی بر تمام امتها آوردیم، وقرآن را بر تو نازل کردیم تا حلال وحرام وپاداش وکیفر وتمام آنچه را که به توضیح نیاز دارد توضیح دهی، وآن را مایۀ هدایت مردم بهسوی حق، ومایۀ رحمت برای کسانیکه به آن ایمان آورند وبه آنچه در آن آمده است عمل کنند فرو فرستادیم تا مژدهای باشد برای مؤمنان به الله به نعمتهای جاویدانی که در انتظارش هستند. صفحه ۱۲ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
۞ إِنَّ ٱللَّهَ يَأْمُرُ بِٱلْعَدْلِ وَٱلْإِحْسَـٰنِ وَإِيتَآئِ ذِى ٱلْقُرْبَىٰ وَيَنْهَىٰ عَنِ ٱلْفَحْشَآءِ وَٱلْمُنكَرِ وَٱلْبَغْىِ ۚ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ﴿٩٠﴾
تذك رون بهراستیکه الله بندگانش را به عدالت فرمان میدهد به اینکه بنده حقوق الله وحقوق بندگان را ادا کند، ودر داوری، هیچکس را بر هیچکس برتری ندهد مگر به حقی که موجب برتری است، وبه احسان فرمان میدهد به اینکه آنچه بر بنده واجب نیست مانند انفاق خودخواسته وعفو ظالم را از روی نیکی بهپا دارد، وبه بخشش برای خویشاوندان در مواردی که به آن نیاز دارند فرمان میدهد، واز هر زشتیای نهی میکند، چه گفتاری مانند فحاشی، یا کرداری مانند زنا، واز هر آنچه که شرع نمیپسندد یعنی از تمام گناهان نهی میکند، واز ظلم وتکبر بر مردم باز میدارد. الله با اوامر ونواهی موجود در این آیه به شما پند میدهد امید است از آن عبرت گیرید
وَأَوْفُوا۟ بِعَهْدِ ٱللَّهِ إِذَا عَـٰهَدتُّمْ وَلَا تَنقُضُوا۟ ٱلْأَيْمَـٰنَ بَعْدَ تَوْكِيدِهَا وَقَدْ جَعَلْتُمُ ٱللَّهَ عَلَيْكُمْ كَفِيلًا ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَعْلَمُ مَا تَفْعَلُونَ ﴿٩١﴾
تفعلون وبه تمام پیمانهایی که با الله یا با مردم بستهاید وفا کنید، وسوگندها را پس از اینکه با سوگند به الله محکم کردید نشکنید، درحالیکه الله را به وفا به آنچه که بر آن سوگند خوردهاید بر خود گواه گرفتهاید. بهراستی که الله از آنچه که انجام میدهید آگاه است، وذرهای از آن بر او پوشیده نمیماند، وبهزودی شما را در قبال اعمالتان جزا میدهد
وَلَا تَكُونُوا۟ كَٱلَّتِى نَقَضَتْ غَزْلَهَا مِنۢ بَعْدِ قُوَّةٍ أَنكَـٰثًۭا تَتَّخِذُونَ أَيْمَـٰنَكُمْ دَخَلًۢا بَيْنَكُمْ أَن تَكُونَ أُمَّةٌ هِىَ أَرْبَىٰ مِنْ أُمَّةٍ ۚ إِنَّمَا يَبْلُوكُمُ ٱللَّهُ بِهِۦ ۚ وَلَيُبَيِّنَنَّ لَكُمْ يَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ مَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ ﴿٩٢﴾
ه وبا شکستن پیمانها نادان وسبک عقل نباشید، مانند زن نادانی که در بافتن پشم یا پنبهاش زحمت زیادی کشیده، ورشتهاش را محکم کرده است، سپس آن را همانند قبل از بافتن میگسلد وباز میکند، پس در بافتن وگسستن خسته میشود، اما به مطلوب دست نمییابد. شما نیز سوگندهایتان را وسیلۀ فریب قرار میدهید وبه یکدیگر فریب میزنید؛ تا امت شما از امت دشمنانتان بیشتر وقویتر باشد، بهراستیکه الله با وفا به پیمانها شما را میآزماید، که آیا به پیمانها وفا میکنید یا آنها را میشکنید؟ وبه تحقیق که الله در روز قیامت آنچه را در دنیا در آن اختلاف میکردید برایتان آشکار میگرداند، آنگاه حقگو را از یاوهگو، و راستگو را از دروغگو جدا میسازد
وَلَوْ شَآءَ ٱللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةًۭ وَٰحِدَةًۭ وَلَـٰكِن يُضِلُّ مَن يَشَآءُ وَيَهْدِى مَن يَشَآءُ ۚ وَلَتُسْـَٔلُنَّ عَمَّا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ ﴿٩٣﴾
واگر الله میخواست بهطور قطع شما را امتی واحد ومتحد بر حق قرار میداد، اما او سبحانه به عدل خویش هرکس را که بخواهد با یارینکردن او در راه حق ووفا به پیمانها گمراه میسازد، وبه فضل خویش هرکس را که بخواهد بر این کار توفیق میدهد، وبهطور قطع روز قیامت در مورد اعمالیکه در دنیا انجام میدادید سوال خواهید شد
وَلَا تَتَّخِذُوٓا۟ أَيْمَـٰنَكُمْ دَخَلًۢا بَيْنَكُمْ فَتَزِلَّ قَدَمٌۢ بَعْدَ ثُبُوتِهَا وَتَذُوقُوا۟ ٱلسُّوٓءَ بِمَا صَدَدتُّمْ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ ۖ وَلَكُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌۭ ﴿٩٤﴾
عظيم وسوگندهایتان را وسیلۀ نیرنگ قرار ندهید که یکدیگر را با آن بفریبید تا هوسهایتان را پیروی کنید، وهرگاه خواستید آنها را بشکنید، وهرگاه خواستید به آنها وفا کنید، زیرا اگر این کار را انجام دهید گامهایتان را از راه راست پس از اینکه بر آن ثابت بوده است لغزاندهاید، وبهسبب گمراهی خودتان، ونیز گمراهساختن دیگران از راه الله عذاب را بچشید وعذابی دو چندان برایتان باشد
وَلَا تَشْتَرُوا۟ بِعَهْدِ ٱللَّهِ ثَمَنًۭا قَلِيلًا ۚ إِنَّمَا عِندَ ٱللَّهِ هُوَ خَيْرٌۭ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ﴿٩٥﴾
وپیمان الله را به بهای ناچیزی با شکستن پیمان ووفا نکردن به آن عوض نکنید، بهراستیکه پیروزی وغنیمتها در دنیا، ونعمتهای جاویدان در آخرت که نزد الله است برایتان بهتر است از عوض ناچیزی بر شکستن پیمان اگر این امر را درمییابید. صفحه ۱۳ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
مَا عِندَكُمْ يَنفَدُ ۖ وَمَا عِندَ ٱللَّهِ بَاقٍۢ ۗ وَلَنَجْزِيَنَّ ٱلَّذِينَ صَبَرُوٓا۟ أَجْرَهُم بِأَحْسَنِ مَا كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ ﴿٩٦﴾
ای مردم- مال وخوشیها ونعمتیهایی که نزدتان است هر چند زیاد باشد پایان مییابد، وپاداشی که نزد الله وجود دارد باقی است، پس چگونه فانی را بر باقی ترجیح میدهید؟ وبه یقین پاداش کسانی را که بر پیمانهایشان شکیبایی کردند وآنها را نشکستند به بهتر از طاعاتی که انجام میدادند جزا خواهیم داد، چنانکه نیکی را به ده تا هفتصد برابر آن، تا چندین برابر جزا خواهیم داد
مَنْ عَمِلَ صَـٰلِحًۭا مِّن ذَكَرٍ أَوْ أُنثَىٰ وَهُوَ مُؤْمِنٌۭ فَلَنُحْيِيَنَّهُۥ حَيَوٰةًۭ طَيِّبَةًۭ ۖ وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُم بِأَحْسَنِ مَا كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ ﴿٩٧﴾
يعملون هر مرد وزنی که عمل صالحی موافق شریعت انجام دهد، وبه الله ایمان داشته باشد؛ بهطور قطع در زندگی دنیا او را حیاتی خوش با رضایت به حکم الله وقناعت و توفیق به طاعات میبخشیم، ودر آخرت پاداش آنها را به بهتر از اعمال صالحی که در دنیا انجام میدادند جزا میدهیم
فَإِذَا قَرَأْتَ ٱلْقُرْءَانَ فَٱسْتَعِذْ بِٱللَّهِ مِنَ ٱلشَّيْطَـٰنِ ٱلرَّجِيمِ ﴿٩٨﴾
پس -ای مؤمن- هرگاه خواستی قرآن بخوانی از الله بخواه که تو را از وسوسههای شیطان راندهشده از رحمت الله، پناه دهد
إِنَّهُۥ لَيْسَ لَهُۥ سُلْطَـٰنٌ عَلَى ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَلَىٰ رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ ﴿٩٩﴾
بهراستیکه شیطان بر کسانیکه به الله ایمان آوردهاند، ودر تمام کارهایشان فقط بر پروردگارشان توکل کردهاند تسلطی ندارد
إِنَّمَا سُلْطَـٰنُهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ يَتَوَلَّوْنَهُۥ وَٱلَّذِينَ هُم بِهِۦ مُشْرِكُونَ ﴿١٠٠﴾
شیطان با وسوسههایش فقط بر کسانی تسلط دارد که او را به دوستی میگیرند، ودر فریبش از او فرمانبرداری میکنند، همان کسانیکه بهسبب فریب شیطان به الله مشرک هستند ودیگران را همراه او عبادت میکنند
وَإِذَا بَدَّلْنَآ ءَايَةًۭ مَّكَانَ ءَايَةٍۢ ۙ وَٱللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا يُنَزِّلُ قَالُوٓا۟ إِنَّمَآ أَنتَ مُفْتَرٍۭ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ ﴿١٠١﴾
وچون حکم آیهای از قرآن را با آیهای دیگر نسخ کنیم- والله داناتر است به آنچه که از قرآن بهسبب حکمتی نسخ میشود، وبه آنچه که از قرآن نسخ نمیشود بسیار داناست- میگویند: - ای محمد- تو فقط دروغگویی هستی که بر الله دروغ میبندی، بلکه بیشتر آنها نمیدانند که نسخ فقط بهسبب حکمتی الهی وفراگیر است
قُلْ نَزَّلَهُۥ رُوحُ ٱلْقُدُسِ مِن رَّبِّكَ بِٱلْحَقِّ لِيُثَبِّتَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَهُدًۭى وَبُشْرَىٰ لِلْمُسْلِمِينَ ﴿١٠٢﴾
ای رسول- به آنها بگو: این قرآن را جبریل از جانب الله سبحانه با حقیقتی که هیچ خطا وتبدیل وتحریفی در آن وجود ندارد آورده است، تا کسانی را که به الله ایمان آوردهاند هرگاه حکم جدیدی از آن نازل شود، وبخشی از آن نسخ شود بر ایمانشان استوار گرداند، وبرای اینکه هدایتی برای آنها بهسوی حق، وبشارتی برای مسلمانان باشد به پاداشی گرامی که به دست میآورند. ى ى
وَلَقَدْ نَعْلَمُ أَنَّهُمْ يَقُولُونَ إِنَّمَا يُعَلِّمُهُۥ بَشَرٌۭ ۗ لِّسَانُ ٱلَّذِى يُلْحِدُونَ إِلَيْهِ أَعْجَمِىٌّۭ وَهَـٰذَا لِسَانٌ عَرَبِىٌّۭ مُّبِينٌ ﴿١٠٣﴾
وما میدانیم که مشرکان میگویند: همانا انسانی این قرآن را به محمد میآموزد، وآنها در این ادعایشان دروغگویند، چون زبان کسیکه ادعا میکنند به رسول میآموزد عج ماست، واین قرآن بر زبان عربی روشن وبا بلاغت عالی نازل شده است، پس چگونه ادعا میکنند که از یک عج مفرامیگیرد؟! صفحه ۱۴ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
إِنَّ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِـَٔايَـٰتِ ٱللَّهِ لَا يَهْدِيهِمُ ٱللَّهُ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿١٠٤﴾
همانا کسانیکه ایمان ندارند آیات الله از جانب او سبحانه است تا زمانیکه بر این امر اصرار ورزند الله آنها را به هدایت توفیق نمیدهد، وبهسبب اینکه به الله کفر میورزند، وآیاتش را تکذیب میکنند عذابی رنجآور دارند
إِنَّمَا يَفْتَرِى ٱلْكَذِبَ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِـَٔايَـٰتِ ٱللَّهِ ۖ وَأُو۟لَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلْكَـٰذِبُونَ ﴿١٠٥﴾
محمد صلی الله علیه وسلم در آنچه از جانب پروردگارش آورده دروغگو نیست، بلکه کسانی دروغ میسازند که آیات الله را تصدیق نمیکنند؛ زیرا آنها از عذاب نمیترسند، وبه پاداش امید ندارند، واین متص فان به کفر همان دروغگویانند؛ زیرا دروغ عادتشان است که به آن خو گرفتهاند
مَن كَفَرَ بِٱللَّهِ مِنۢ بَعْدِ إِيمَـٰنِهِۦٓ إِلَّا مَنْ أُكْرِهَ وَقَلْبُهُۥ مُطْمَئِنٌّۢ بِٱلْإِيمَـٰنِ وَلَـٰكِن مَّن شَرَحَ بِٱلْكُفْرِ صَدْرًۭا فَعَلَيْهِمْ غَضَبٌۭ مِّنَ ٱللَّهِ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌۭ ﴿١٠٦﴾
جز کسیکه به کفر مجبور شده است وسخن کفر را با زبانش بگوید اما قلبش به ایمان اطمینان داشته باشد وبه حقیقت آن یقین داشته باشد، هرکس پس از ایمانش به الله کفر ورزد وسینهاش را بر کفر گشوده باشد وکفر را بر ایمان برگزیند، وکفر را با رغبت به زبان آورد از اسلام بازگشته ومرتد است؛ پس خشمی از جانب الله بر آنها است، وعذاب بزرگی دارند
ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمُ ٱسْتَحَبُّوا۟ ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا عَلَى ٱلْـَٔاخِرَةِ وَأَنَّ ٱللَّهَ لَا يَهْدِى ٱلْقَوْمَ ٱلْكَـٰفِرِينَ ﴿١٠٧﴾
ارتداد آنان از اسلام به این دلیل است که کالای فانی دنیایی را بر آخرت ترجیح دادند. الله متعال به اهل کفر توفیق ایمان نمی دهد، بلکه آن ها را به حال خود رها می سازد
أُو۟لَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ طَبَعَ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمْ وَسَمْعِهِمْ وَأَبْصَـٰرِهِمْ ۖ وَأُو۟لَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلْغَـٰفِلُونَ ﴿١٠٨﴾
این مرتدان، کسانی هستند که الله بر دلهایشان مهر نهاده است پس پندها را نمیفهمند، وبر گوشهایشان مهر نهاده است پس آنگونه که نفع ببرند پندها را گوش نمیکنند، وبر چشمهایشان مهر نهاده است چنانکه آیات دلالتکننده بر ایمان را نمیبینند، وهمانها هستند که از اسباب سعادت وشقاوت، واز عذابی که الله برایشان فراهم آورده است بیخبرند
لَا جَرَمَ أَنَّهُمْ فِى ٱلْـَٔاخِرَةِ هُمُ ٱلْخَـٰسِرُونَ ﴿١٠٩﴾
بدون تردید آنها در روز قیامت همان زیانکارانی هستند که بهسبب کفر پس از ایمان که اگر بر آن مراقبت میکردند بهطور قطع وارد بهشت میشدند به خودشان زیان رساندهاند
ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ هَاجَرُوا۟ مِنۢ بَعْدِ مَا فُتِنُوا۟ ثُمَّ جَـٰهَدُوا۟ وَصَبَرُوٓا۟ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعْدِهَا لَغَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ ﴿١١٠﴾
ای رسول- با این وجود نیز پروردگارت نسبت به مؤمنان مستضعف بسیار آمرزنده ومهربان است پس از آنکه مشرکان آنها را عذاب کردند ودر دینشان به فتنه انداختند تا اینکه سخن کفر را به زبان آوردند، درحالیکه دلهایشان به ایمان اطمینان داشت از مکه به مدینه مهاجرت کردند، سپس در راه الله جهاد کردند تا سخن الله برتر باشد، وسخن کافران پایینتر باشد، وبر دشواریهای این راه شکیبایی ورزیدند. بهراستیکه پروردگارت پس از این فتنه که با آن در معرض آزمایش قرار گرفتند، وشکنجهای که با آن عذاب شدند تا اینکه سخن کفر را به زبان آوردند؛ نسبت به آنها بسیار آمرزنده ومهربان است؛ زیرا آنها فقط در حال اجبار، سخن کفر را به زبان آوردند. صفحه ۱۵ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
۞ يَوْمَ تَأْتِى كُلُّ نَفْسٍۢ تُجَـٰدِلُ عَن نَّفْسِهَا وَتُوَفَّىٰ كُلُّ نَفْسٍۢ مَّا عَمِلَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ ﴿١١١﴾
و-ای رسول- به یاد آور روزی را که هر انسانی در حالی میآید که بهسبب موقعیت دشوار، فقط از خودش دفاع میکند، واز دیگران دفاع نمیکند، وهر شخصی پاداش خیر وشری را که انجام داده است دریافت میکند، ونه با کاستن از نیکیهایشان به آنها ستم میشود، ونه با افزودن بر بدیهایشان
وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلًۭا قَرْيَةًۭ كَانَتْ ءَامِنَةًۭ مُّطْمَئِنَّةًۭ يَأْتِيهَا رِزْقُهَا رَغَدًۭا مِّن كُلِّ مَكَانٍۢ فَكَفَرَتْ بِأَنْعُمِ ٱللَّهِ فَأَذَٰقَهَا ٱللَّهُ لِبَاسَ ٱلْجُوعِ وَٱلْخَوْفِ بِمَا كَانُوا۟ يَصْنَعُونَ ﴿١١٢﴾
والله مثال شهری - یعنی مکه- را زده است که ایمن بود وساکنانش نمیترسیدند، وآرام بود درحالیکه مردم پیرامونش ربوده میشدند، ورزق آن گوارا وآسان از هر مکانی بهسویش سرازیر میشد، اما ساکنانش به نعمتهایی که الله بر آنها ارزانی داشته بود کفر ورزیدند وشکرش را به جای نیاوردند، پس الله آنها را بهسبب کفر و تکذیبی که مرتکب میشدند با گرسنگی وترس شدیدی که بدنهایشان را بیقرار وضعیف ساخت مجازات کرد، به حدی که گرسنگی وترس برایشان مانند لباس شد (همیشه با آنها بود)
وَلَقَدْ جَآءَهُمْ رَسُولٌۭ مِّنْهُمْ فَكَذَّبُوهُ فَأَخَذَهُمُ ٱلْعَذَابُ وَهُمْ ظَـٰلِمُونَ ﴿١١٣﴾
وبهسوی اهالی مکه رسولی از خودشان که او را به امانتداری وراستگویی میشناسند، یعنی محمد صلی الله علیه وسلم آمد، اما او را در آنچه که پروردگارش بر او نازل کرده بود تکذیب کردند، آنگاه عذاب الله با گرسنگی وترس بر آنها نازل شد، درحالیکه چون به الله شرک ورزیده بودند، ورسولش را تکذیب کرده بودند با قرار دادن خودشان در معرض نابودی بر خویشتن ستم روا داشتند
فَكُلُوا۟ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُ حَلَـٰلًۭا طَيِّبًۭا وَٱشْكُرُوا۟ نِعْمَتَ ٱللَّهِ إِن كُنتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ ﴿١١٤﴾
پس -ای بندگان- از آنچه الله سبحانه به شما روزی داده است آنچه را که حلال است وخوردنش برایتان لذتبخش است بخورید، وشکر نعمتهای الله را که بر شما ارزانی داشته است با اقرار به این نعمتها برای الله وصرف کردن آن در راه رضایت او تعالی به جای آورید، اگر فقط او را عبادت میکنید وبه او شرک نمیورزید
إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ ٱلْمَيْتَةَ وَٱلدَّمَ وَلَحْمَ ٱلْخِنزِيرِ وَمَآ أُهِلَّ لِغَيْرِ ٱللَّهِ بِهِۦ ۖ فَمَنِ ٱضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍۢ وَلَا عَادٍۢ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ ﴿١١٥﴾
ر حيم الله از میان خوردنیها، این موارد را بر شما حرام گردانیده است: از میان ذبحشدنیها آنچه بدون ذبح مرده است؛ وخون ریختهشده؛ وخوک را با تمام اجزایش؛ و آنچه را که ذبحکنندهاش آن را برای غیر الله قربانی کرده است. این تحریم فقط در حال اختیار است، اما کسیکه ضرورت او را به خوردن این موارد بکشاند، و بدون رغبت در حرام از آن بخورد، واز حد نیاز نگذرد، گناهی بر او نیست. بهراستی که الله آمرزنده است، وآنچه را که بخورد برایش میآمرزد، ونسبت به او مهربان است چون خوردن از موارد مذکور را در هنگام ضرورت برایش اجازه داده است
وَلَا تَقُولُوا۟ لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ ٱلْكَذِبَ هَـٰذَا حَلَـٰلٌۭ وَهَـٰذَا حَرَامٌۭ لِّتَفْتَرُوا۟ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ ۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ لَا يُفْلِحُونَ ﴿١١٦﴾
و-ای مشرکان- آنچه را که زبانهایتان به دروغ بر الله نسبت میدهد نگویید که: این چیز حلال، واین چیز حرام است؛ به این هدف که با تحریم آنچه که الله حرام نکرده است، یا حلال کردن آنچه که الله حلال نکرده است بر او تعالی دروغ ببندید. بهراستی کسانیکه بر الله دروغ میبندند به مطلوب دست نمییابند، واز ترس وهلاکت رهایی پیدا نمیکنند. صفحه ۱۶ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر متع قليل ولهم عذاب أليم
مَتَـٰعٌۭ قَلِيلٌۭ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌۭ ﴿١١٧﴾
بهسبب اینکه از هوسهایشان پیروی کردند در دنیا کالای اندک وناچیزی برایشان است، وروز قیامت عذابی رنجآور دارند
وَعَلَى ٱلَّذِينَ هَادُوا۟ حَرَّمْنَا مَا قَصَصْنَا عَلَيْكَ مِن قَبْلُ ۖ وَمَا ظَلَمْنَـٰهُمْ وَلَـٰكِن كَانُوٓا۟ أَنفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ﴿١١٨﴾
وفقط بر یهودیان آنچه را که برایت حکایت کردیم حرام گردانیدیم (چنانکه در آیۀ 146 سورۀ الأنعام آمده است)، وما با تحریم این موارد به آنها ستم نکردیم، بلکه آنها خودشان بر خویشتن ستم کردند هنگامیکه اسباب عذاب را مرتکب شدند. آنگاه آنها را به خاطر سرکشیشان جزا دادیم. پس این موارد را برای مجازاتشان بر آنها حرام گردانیدیم
ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ عَمِلُوا۟ ٱلسُّوٓءَ بِجَهَـٰلَةٍۢ ثُمَّ تَابُوا۟ مِنۢ بَعْدِ ذَٰلِكَ وَأَصْلَحُوٓا۟ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعْدِهَا لَغَفُورٌۭ رَّحِيمٌ ﴿١١٩﴾
ای رسول- با این وجود پروردگارت برای کسانیکه گناهان را از روی نادانی به سرانجامشان هر چند از روی عمد مرتکب شدند، سپس بعد از انجام گناهان بهسوی الله توبه کردند، واعمال فاسدشان را اصلاح کردند، همانا پروردگارت پس از توبه گناهانشان را میآمرزد، ونسبت به آنها مهربان است
إِنَّ إِبْرَٰهِيمَ كَانَ أُمَّةًۭ قَانِتًۭا لِّلَّهِ حَنِيفًۭا وَلَمْ يَكُ مِنَ ٱلْمُشْرِكِينَ ﴿١٢٠﴾
همانا ابراهیم علیه السلام گرد آورندۀ خصلتهای نیکو، پایدار بر طاعت پروردگارش، مایل از تمام ادیان بهسوی دین اسلام بود، وهرگز از مشرکان نبوده است
شَاكِرًۭا لِّأَنْعُمِهِ ۚ ٱجْتَبَىٰهُ وَهَدَىٰهُ إِلَىٰ صِرَٰطٍۢ مُّسْتَقِيمٍۢ ﴿١٢١﴾
وشکرگزار نعمتهای الله که بر او ارزانی داشت بود، والله او را برای نبوت برگزید، وبهسوی دین استوار اسلام هدایت کرد
وَءَاتَيْنَـٰهُ فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةًۭ ۖ وَإِنَّهُۥ فِى ٱلْـَٔاخِرَةِ لَمِنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ ﴿١٢٢﴾
ودر دنیا نبوت ویاد نیک وفرزند صالح برایش عطا کردیم، وبه تحقیق که در آخرت از صالحانی است که الله درجات والایی از بهشت برایشان فراهم آورده است
ثُمَّ أَوْحَيْنَآ إِلَيْكَ أَنِ ٱتَّبِعْ مِلَّةَ إِبْرَٰهِيمَ حَنِيفًۭا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلْمُشْرِكِينَ ﴿١٢٣﴾
ای رسول- سپس به تو وحی کردیم که با تمایل از تمام ادیان به دین اسلام، از آیین ابراهیم در توحید وبیزاری از مشرکان ودعوت بهسوی الله وعمل به شریعت او تعالی، پیروی کن، وچنانکه مشرکان ادعا میکنند ابراهیم هرگز از مشرکان نبود، بلکه برای الله یک موحد ویکتاپرست بود
إِنَّمَا جُعِلَ ٱلسَّبْتُ عَلَى ٱلَّذِينَ ٱخْتَلَفُوا۟ فِيهِ ۚ وَإِنَّ رَبَّكَ لَيَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ فِيمَا كَانُوا۟ فِيهِ يَخْتَلِفُونَ ﴿١٢٤﴾
بهراستیکه بزرگداشت روز شنبه بر یهودیانی که در آن اختلاف کردند فرض قرار داده شد؛ تا در این روز از کارهایشان برای عبادت دست بکشند پس از اینکه در مورد روز جمعه که به دست کشیدن از کار در آن فرمان یافته بودند گمراه شدند. و-ای رسول- بهراستیکه پروردگارت در روز قیامت میان این اختلافکنندگان در آنچه اختلاف میورزیدند داوری خواهد کرد، وهرکس را به آنچه سزاوارش است جزا خواهد داد. صفحه ۱۷ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
ٱدْعُ إِلَىٰ سَبِيلِ رَبِّكَ بِٱلْحِكْمَةِ وَٱلْمَوْعِظَةِ ٱلْحَسَنَةِ ۖ وَجَـٰدِلْهُم بِٱلَّتِى هِىَ أَحْسَنُ ۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ ۖ وَهُوَ أَعْلَمُ بِٱلْمُهْتَدِينَ ﴿١٢٥﴾
ای رسول- تو ومؤمنانی که از تو پیروی کردند به مقتضای حال وفهم وگردن نهادن شخصی که دعوت میدهد، وبا اندرز مشتمل بر ترغیب وترهیب بهسوی دین اسلام فراخوانید، وبه روشی که از نظر گفتار وفکر واخلاق نیکوتر است با آنها مجادله کن، زیرا هدایت مردم بر عهدۀ تو نیست، وفقط ابلاغ به آنها وظیفۀ توست، بهراستیکه پروردگارت به کسانیکه از دین اسلام گمراه شوند، وبه کسانیکه به آن هدایت یابند آگاهتر است، پس خودت را به خاطر اندوه بر آنها نابود نکن
وَإِنْ عَاقَبْتُمْ فَعَاقِبُوا۟ بِمِثْلِ مَا عُوقِبْتُم بِهِۦ ۖ وَلَئِن صَبَرْتُمْ لَهُوَ خَيْرٌۭ لِّلصَّـٰبِرِينَ ﴿١٢٦﴾
واگر خواستید دشمنتان را مجازات کنید او را به مانند آنچه بر شما روا داشته است بدون زیادهروی مجازات کنید، واگر با وجود قدرت بر این کار از مجازات او شکیبایی کنید این کار برای شکیبایان شما بهتر است از اینکه به تساوی قصاص کنند
وَٱصْبِرْ وَمَا صَبْرُكَ إِلَّا بِٱللَّهِ ۚ وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَلَا تَكُ فِى ضَيْقٍۢ مِّمَّا يَمْكُرُونَ ﴿١٢٧﴾
و-ای رسول- در برابر آزارهایی که از آنها به تو میرسد شکیبایی کن، وتوفیق تو به شکیبایی جز با توفیق الله نیست، وبهسبب اینکه کافران از تو روی میگردانند اندوه مدار، وبهسبب مکر ونیرنگی که انجام میدهند سینهات تنگ نگردد
إِنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوا۟ وَّٱلَّذِينَ هُم مُّحْسِنُونَ ﴿١٢٨﴾
بهراستی الله با کسانی است که با ترک گناهان تقوای او تعالی را پیشه کردند، وبا کسانی است که با برپایی طاعات واجرای آنچه به آن فرمان یافتهاند نیکوکارند، زیرا نصر وتأیید الهی همراهشان است. صفحه ۱۸ از ۱۸ moc.hgelp
دنبال کن · تکرار کن · از حفظ بخوان · بدون ثبتنام