خانه›تفسیر›هود (١١)
مکی · ١٢٣ آیه
الٓر ۚ كِتَـٰبٌ أُحْكِمَتْ ءَايَـٰتُهُۥ ثُمَّ فُصِّلَتْ مِن لَّدُنْ حَكِيمٍ خَبِيرٍ ﴿١﴾
نقصانی در آن مشاهده نمیکنی، سپس از جانب ذاتیکه در تدبیر وتشریعش بسیار داناست، واز احوال ومصالح بندگانش بسیار آگاه است، با ذکر حلال وحرام وامر ونهی ووعد ووعید وقصص ومانند آن بیان شده است
أَلَّا تَعْبُدُوٓا۟ إِلَّا ٱللَّهَ ۚ إِنَّنِى لَكُم مِّنْهُ نَذِيرٌۭ وَبَشِيرٌۭ ﴿٢﴾
آیات نازلشده بر محمد صلی الله علیه وسلم این مضامین را دربردارد: نهی بندگان از اینکه غیر الله را همراه او تعالی عبادت کنند، - ای مردم- همانا من ترسانندۀ شما از عذاب الله هستم اگر به او کفر ورزید واز او نافرمانی کنید، ومژدهدهندۀ شما به پاداش او تعالیم هستم اگر به او ایمان آورید وبه شریعتش عمل کنید
وَأَنِ ٱسْتَغْفِرُوا۟ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوٓا۟ إِلَيْهِ يُمَتِّعْكُم مَّتَـٰعًا حَسَنًا إِلَىٰٓ أَجَلٍۢ مُّسَمًّۭى وَيُؤْتِ كُلَّ ذِى فَضْلٍۢ فَضْلَهُۥ ۖ وَإِن تَوَلَّوْا۟ فَإِنِّىٓ أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍۢ كَبِيرٍ ﴿٣﴾
و-ای مردم- آمرزش گناهانتان را از پروردگارتان بخواهید، وبا پشیمانی از آنچه در راه او کوتاهی کردهاید بهسوی او بازگردید، که شما را در زندگی دنیاییتان تا پایان عمرتان که سررسیدی مشخص دارد از کالایی نیکو بهرهمند سازد، وبه هرکس که دارای افزودهای در طاعت وعمل باشد جزای افزودهاش را به صورت کامل و بدون کاستی بدهد، واگر از ایمان به آنچه از جانب پروردگارم آوردهام روی بگردانید همانا من از عذاب روزیکه صحنههای هولناک سختی دارد یعنی روز قیامت بر شما میترسم
إِلَى ٱللَّهِ مَرْجِعُكُمْ ۖ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍۢ قَدِيرٌ ﴿٤﴾
ای مردم- بازگشت شما در روز قیامت فقط بهسوی الله است، واو سبحانه بر هر چیزی تواناست، هیچچیز او را ناتوان نمیسازد، پس زنده گردانیدن وحسابرسی شما پس از مرگ وبرانگیختنتان او را ناتوان نمیسازد
أَلَآ إِنَّهُمْ يَثْنُونَ صُدُورَهُمْ لِيَسْتَخْفُوا۟ مِنْهُ ۚ أَلَا حِينَ يَسْتَغْشُونَ ثِيَابَهُمْ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَ ۚ إِنَّهُۥ عَلِيمٌۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ ﴿٥﴾
بدانید که این مشرکان بهسبب جهلی که به الله دارند سینههایشان را میگردانند تا شک وتردید موجود در آن را از او تعالی پنهان دارند، بدانید آنگاه که سرهایشان را با لباسهایشان میپوشانند، الله از آنچه که پنهان وآنچه که آشکار میکنند آگاه است، بهراستی که او به آنچه سینهها نهان میدارندل بسیار داناست
۞ وَمَا مِن دَآبَّةٍۢ فِى ٱلْأَرْضِ إِلَّا عَلَى ٱللَّهِ رِزْقُهَا وَيَعْلَمُ مُسْتَقَرَّهَا وَمُسْتَوْدَعَهَا ۚ كُلٌّۭ فِى كِتَـٰبٍۢ مُّبِينٍۢ ﴿٦﴾
وهیچ مخلوقی نیست که بر روی زمین بجنبد هر اندازه که باشد مگر اینکه الله از روی لطف به او روزیاش را تضمین کرده است، واو سبحانه محل استقرار او در زمین را میداند، واز محل مرگش که در آنجا میمیرد آگاه است، پس تمام جنبندگان وروزیشان ومواضع استقرار ومواضع مرگشان، در کتابی آشکار یعنی لوح محفوظ است. صفحه ۱ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَهُوَ ٱلَّذِى خَلَقَ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضَ فِى سِتَّةِ أَيَّامٍۢ وَكَانَ عَرْشُهُۥ عَلَى ٱلْمَآءِ لِيَبْلُوَكُمْ أَيُّكُمْ أَحْسَنُ عَمَلًۭا ۗ وَلَئِن قُلْتَ إِنَّكُم مَّبْعُوثُونَ مِنۢ بَعْدِ ٱلْمَوْتِ لَيَقُولَنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓا۟ إِنْ هَـٰذَآ إِلَّا سِحْرٌۭ مُّبِينٌۭ ﴿٧﴾
واو سبحانه ذاتی است که آسمانها وزمین را با وجود گستردگیاش، وتمام آنچه را در این دو وجود دارد در شش روز آفرید، وقبل از آفرینش آسمانها وزمین، عرش او تعالی بر آب بود؛ تا -ای مردم- شما را بیازماید که کدامیک از شما با انجام آنچه که الله را راضی میسازد نیکوکارترید، وکدامیک از شما با انجام آنچه که او تعالی را خشمگین میسازد بدکارترید، آنگاه هر یک را به آنچه که استحقاق دارد جزا دهد. و-ای رسول- اگر بگویی: - ای مردم- همانا شما پس از مرگ برانگیخته میشوید تا مورد محاسبه قرار گیرید بهطور قطع کسانیکه به الله کفر ورزیدهاند ورستاخیز را انکار کردهاند خواهند گفت: این قرآن که آن را تلاوت میکنی جز سحری آشکار نیست، وباطلی است که بطلانش آشکار است
وَلَئِنْ أَخَّرْنَا عَنْهُمُ ٱلْعَذَابَ إِلَىٰٓ أُمَّةٍۢ مَّعْدُودَةٍۢ لَّيَقُولُنَّ مَا يَحْبِسُهُۥٓ ۗ أَلَا يَوْمَ يَأْتِيهِمْ لَيْسَ مَصْرُوفًا عَنْهُمْ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُوا۟ بِهِۦ يَسْتَهْزِءُونَ ﴿٨﴾
كانوا به يستهزءون واگر عذاب در زندگی دنیا را از مشرکان که سزاوارش هستند تا روزهای معدودی به تأخیر اندازیم بهطور قطع از روی مسخره اینگونه خواستار تعجیل در آن خواهند شد: چه چیزی عذاب را از ما بازمیدارد؟ بدانید عذابی که سزاوارش هستند سررسید مشخصی نزد الله دارد، وروزیکه آنها را فراگیرد هیچ بازدارندهای نخواهند یافت تا عذاب را از آنها بازدارد، بلکه بر آنها واقع میشود، وعذابی را که از روی مسخره وریشخند خواهان تعجیل در آن بودند آنها را احاطه خواهد کرد
وَلَئِنْ أَذَقْنَا ٱلْإِنسَـٰنَ مِنَّا رَحْمَةًۭ ثُمَّ نَزَعْنَـٰهَا مِنْهُ إِنَّهُۥ لَيَـُٔوسٌۭ كَفُورٌۭ ﴿٩﴾
واگر از جانب خود نعمتی مانند نعمت سلامتی وثروت به انسان عطا کنیم، سپس آن نعمت را از او بگیریم بهراستیکه او از رحمت الله بسیار نومید، ودر برابر نعمت او تعالی بسیار ناسپاس است، وهرگاه الله نعمت را از او بگیرد آن را فراموش میکند
وَلَئِنْ أَذَقْنَـٰهُ نَعْمَآءَ بَعْدَ ضَرَّآءَ مَسَّتْهُ لَيَقُولَنَّ ذَهَبَ ٱلسَّيِّـَٔاتُ عَنِّىٓ ۚ إِنَّهُۥ لَفَرِحٌۭ فَخُورٌ ﴿١٠﴾
واگر گشایش در روزی وسلامتی پس از فقر وبیماریای که به او رسیده است به او بچشانیم بهطور قطع خواهد گفت: آسیب از من برطرف شد، وزیان از بین رفت، ودر قبال این کار شکر الله را به جای نمیآورد، همانا او از روی ناسپاسی بسیار س رخوش است، وبه آنچه الله بر او ارزانی داشته است در برابر مردم فخر فروشی ومباهات میکند
إِلَّا ٱلَّذِينَ صَبَرُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ أُو۟لَـٰٓئِكَ لَهُم مَّغْفِرَةٌۭ وَأَجْرٌۭ كَبِيرٌۭ ﴿١١﴾
مگر کسانیکه در برابر سختیها وطاعات وگناهان شکیبایی ورزیده، واعمال صالح انجام دادهاند، که حال دیگری دارند، چون نه ناامیدی آنها را فرامیگیرد، و نه ناسپاسی در برابر نعمتهای الله، ونه فخر فروشی بر مردم؛ برای اینها که دارای صفات مذکور هستند آمرزشی از جانب پروردگارشان برای گناهانشان، وپاداشی بزرگ در آخرت است
فَلَعَلَّكَ تَارِكٌۢ بَعْضَ مَا يُوحَىٰٓ إِلَيْكَ وَضَآئِقٌۢ بِهِۦ صَدْرُكَ أَن يَقُولُوا۟ لَوْلَآ أُنزِلَ عَلَيْهِ كَنزٌ أَوْ جَآءَ مَعَهُۥ مَلَكٌ ۚ إِنَّمَآ أَنتَ نَذِيرٌۭ ۚ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍۢ وَكِيلٌ ﴿١٢﴾
ى - ای رسول- بهسبب رویارویی با کفر وسرسختی وپیشنهاد آیات از سوی آنها - مبادا تبلیغ برخی از آنچه را که الله تو را به تبلیغ آن فرمان داده است وعمل به آن برایشان دشوار است رها کنی، ومبادا سینهات بهسبب تبلیغ آن تنگ گردد بهخاطر اینکه نگویند: چرا گنجی بر او فرو فرستاده نمیشود تا او را بینیاز سازد، یا چرا فرشتهای همراهش نمیآید تا او را تصدیق کند، پس به خاطر این کار بخشی از آنچه را که به تو وحی میشود رها نکنی، زیرا تو فقط انذار دهنده هستی، آنچه الله تو را به تبلیغ آن فرمان داده است ابلاغ کن، وآوردن آیاتی که به تو پیشنهاد میدهند برعهدۀ تو نیست، والله بر همه چیز نگهبان است. صفحه ۲ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
أَمْ يَقُولُونَ ٱفْتَرَىٰهُ ۖ قُلْ فَأْتُوا۟ بِعَشْرِ سُوَرٍۢ مِّثْلِهِۦ مُفْتَرَيَـٰتٍۢ وَٱدْعُوا۟ مَنِ ٱسْتَطَعْتُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ إِن كُنتُمْ صَـٰدِقِينَ ﴿١٣﴾
بلکه آیا مشرکان میگویند: محمد قرآن را ساخته، واز جانب الله وحی نشده است، - ای رسول- برای طلبیدن آنها به مبارزه بگو: پس ده سورۀ ساختگی مانند این قرآن، که ادعا کردید ساختگی است بیاورید ودر این کار ملزم به راستگویی نیستید، وهرکس را که میتوانید فراخوانید، تا در این کار به شما یاری رسانند، اگر در این ادعا که قرآن ساختگی است راستگو هستید
فَإِلَّمْ يَسْتَجِيبُوا۟ لَكُمْ فَٱعْلَمُوٓا۟ أَنَّمَآ أُنزِلَ بِعِلْمِ ٱللَّهِ وَأَن لَّآ إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَهَلْ أَنتُم مُّسْلِمُونَ ﴿١٤﴾
پس اگر بهسبب ناتوانی نتوانستند آنچه را که از آنها طلب میکنید بیاورند، - ای مؤمنان- به یقین بدانید که قرآن را فقط الله با علم خویش بر رسولش فرو فرستاده است، وساختگی نیست، وبدانید که معبود برحقی جز الله نیست، پس آیا شما بعد از این دلایل قاطع در برابر او گردن مینهید؟
مَن كَانَ يُرِيدُ ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا وَزِينَتَهَا نُوَفِّ إِلَيْهِمْ أَعْمَـٰلَهُمْ فِيهَا وَهُمْ فِيهَا لَا يُبْخَسُونَ ﴿١٥﴾
وهرکس به عمل خویش زندگی دنیا وکالاهای فانی آن را بخواهد، وآخرت را نجوید، پاداش اعمالشان را در دنیا برایشان میدهیم: سلامتی، وامنیت، و گشایش در روزی، وذرهای از پاداش عملشان کاسته نمیشود
أُو۟لَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ لَيْسَ لَهُمْ فِى ٱلْـَٔاخِرَةِ إِلَّا ٱلنَّارُ ۖ وَحَبِطَ مَا صَنَعُوا۟ فِيهَا وَبَـٰطِلٌۭ مَّا كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ ﴿١٦﴾
اینها که به این هدف نکوهیده متصف هستند، روز قیامت پاداشی جز جهنم که در آن داخل میشوند ندارند، وثواب اعمالشان از دستشان رفته است، و اعمالشان باطل است؛ زیرا پیش از انجام آن، ایمان وهدفی صحیح نداشتهاند، وبا آن رضایت الله وسرای آخرت را نخواسته بودند
أَفَمَن كَانَ عَلَىٰ بَيِّنَةٍۢ مِّن رَّبِّهِۦ وَيَتْلُوهُ شَاهِدٌۭ مِّنْهُ وَمِن قَبْلِهِۦ كِتَـٰبُ مُوسَىٰٓ إِمَامًۭا وَرَحْمَةً ۚ أُو۟لَـٰٓئِكَ يُؤْمِنُونَ بِهِۦ ۚ وَمَن يَكْفُرْ بِهِۦ مِنَ ٱلْأَحْزَابِ فَٱلنَّارُ مَوْعِدُهُۥ ۚ فَلَا تَكُ فِى مِرْيَةٍۢ مِّنْهُ ۚ إِنَّهُ ٱلْحَقُّ مِن رَّبِّكَ وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يُؤْمِنُونَ ﴿١٧﴾
لا يؤمنون پیامبر محمد صلی الله علیه وسلم که برهانی از جانب پروردگار متعالش همراه دارد وگواهی از جانب پروردگارش، یعنی جبریل علیه السلام نیز همراه اوست، و پیش از این، تورات که برای رهبری مردم ورحمت بر آنها بر موسی علیه السلام نازل شده است به نبوت او گواهی میدهد. او وکسانیکه همراهش ایمان آوردهاند با این کافران غرق در گمراهی، یکسان نیستند. آنها به قرآن وبه محمد صلی الله علیه وسلم که قرآن بر او نازل شده است ایمان میآورند، وهر یک از پیروان آیینها که به او کفر میورزد وعدهگاهش در روز قیامت جهنم است، پس -ای رسول- در مورد قرآن ووعدهگاه آنها تردید نکن، زیرا حقیقتی است که تردیدی در آن راه ندارد، واما بیشتر مردم با وجود انبوه دلایل آشکار وبراهین روشن ایمان نمیآورند
وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ ٱفْتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا ۚ أُو۟لَـٰٓئِكَ يُعْرَضُونَ عَلَىٰ رَبِّهِمْ وَيَقُولُ ٱلْأَشْهَـٰدُ هَـٰٓؤُلَآءِ ٱلَّذِينَ كَذَبُوا۟ عَلَىٰ رَبِّهِمْ ۚ أَلَا لَعْنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿١٨﴾
وهیچکس ستمکارتر از کسی نیست که با نسبتدادن شریک یا فرزند به الله دروغی بر او تعالی بسازد، اینها که بر الله دروغ میبندند در روز قیامت در برابر پروردگارشان عرضه میشوند تا در مورد اعمالشان از آنها بپرسد، وفرشتگان وفرستادگان که علیه آنها گواهی میدهند میگویند: اینها همان کسانی هستند که با نسبتدادن شریک وفرزند به الله بر او تعالی دروغ بستند. بدانید که الله کسانی را که با بستن دروغ بر او تعالی بر خودشان ستم کردند از خود رانده است
ٱلَّذِينَ يَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَيَبْغُونَهَا عِوَجًۭا وَهُم بِٱلْـَٔاخِرَةِ هُمْ كَـٰفِرُونَ ﴿١٩﴾
کسانیکه مردم را از راه راست الله بازمیدارند، وخواهان انحراف از راستی در راه او تعالی هستند تا هیچکس آن را نپیماید، همانها به رستاخیز پس از مرگ کفر میورزند وآن را انکار میکنند. صفحه ۳ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
أُو۟لَـٰٓئِكَ لَمْ يَكُونُوا۟ مُعْجِزِينَ فِى ٱلْأَرْضِ وَمَا كَانَ لَهُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِنْ أَوْلِيَآءَ ۘ يُضَـٰعَفُ لَهُمُ ٱلْعَذَابُ ۚ مَا كَانُوا۟ يَسْتَطِيعُونَ ٱلسَّمْعَ وَمَا كَانُوا۟ يُبْصِرُونَ ﴿٢٠﴾
اینها که این صفات را دارند نمیتوانند از عذاب الله آنگاه که بر آنها نازل شود در زمین فرار کنند، وهمپیمانان ویاورانی غیر از الله ندارند که کیفر الله را از آنها دفع کنند؛ بهسبب اینکه خودشان ودیگران را از راه الله بازداشتند عذاب روز قیامت بر آنها افزوده میشود. آنها در دنیا توان شنیدن حق وهدایت به قصد پذیرش را نداشتند، وآیات الله در هستی را آنگونه که برایشان فایده برساند نمیدیدند؛ زیرا رویگردانی زیادی از حق داشتند
أُو۟لَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓا۟ أَنفُسَهُمْ وَضَلَّ عَنْهُم مَّا كَانُوا۟ يَفْتَرُونَ ﴿٢١﴾
اینها همان کسانی هستند که با قرار دادن خودشان در معرض نابودی با انتخاب شریکانی همراه الله به خودشان زیان رساندند، وشریکان وشفیعانی را که ساخته بودند از دستشان رفته است
لَا جَرَمَ أَنَّهُمْ فِى ٱلْـَٔاخِرَةِ هُمُ ٱلْأَخْسَرُونَ ﴿٢٢﴾
بهدرستی آنها در روز قیامت زیانکارترین معاملهکنندگان هستند، چون کفر را جایگزین ایمان، دنیا را جایگزین آخرت، وعذاب را جایگزین رحمت کردهاند
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ وَأَخْبَتُوٓا۟ إِلَىٰ رَبِّهِمْ أُو۟لَـٰٓئِكَ أَصْحَـٰبُ ٱلْجَنَّةِ ۖ هُمْ فِيهَا خَـٰلِدُونَ ﴿٢٣﴾
همانا کسانیکه به الله ورسولش ایمان آوردهاند، واعمال صالح انجام دادهاند، وبرای الله خضوع وفروتنی کردهاند، همانها ساکنان بهشت هستند، که برای همیشه در آن میمانند
۞ مَثَلُ ٱلْفَرِيقَيْنِ كَٱلْأَعْمَىٰ وَٱلْأَصَمِّ وَٱلْبَصِيرِ وَٱلسَّمِيعِ ۚ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا ۚ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ﴿٢٤﴾
مثل دو گروه کافر ومؤمن مانند کوری است که نمیبیند، وکری که نمیشنود، واین مثال گروه کافران است که حق را به قصد قبول کردن نمیشنوند، وآن را بهگونهای که به آنها فایده برساند نمیبینند، ومثل شنوا وبیناست، که مثل گروه مؤمنان است که هم میشنوند وهم میبینند، آیا این دو گروه حال وصفت یکسانی دارند؟! یکسان نیستند، آیا از یکسان نبودن این دو پند نمیگیرند؟!
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوْمِهِۦٓ إِنِّى لَكُمْ نَذِيرٌۭ مُّبِينٌ ﴿٢٥﴾
ونوح را به عنوان رسولی بهسوی قومش فرستادیم، آنگاه به آنها گفت: ای قوم من، همانا من انذار دهندهای برای شما از عذاب الله، وبیانگر چیزی هستم که با آن بهسوی شما فرستاده شدهام
أَن لَّا تَعْبُدُوٓا۟ إِلَّا ٱللَّهَ ۖ إِنِّىٓ أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ أَلِيمٍۢ ﴿٢٦﴾
وشما را فرامیخوانم که تنها الله را عبادت کنید، پس جز او را عبادت نکنید، همانا من از عذاب روزی درد آور بر شما میترسم
فَقَالَ ٱلْمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ مِن قَوْمِهِۦ مَا نَرَىٰكَ إِلَّا بَشَرًۭا مِّثْلَنَا وَمَا نَرَىٰكَ ٱتَّبَعَكَ إِلَّا ٱلَّذِينَ هُمْ أَرَاذِلُنَا بَادِىَ ٱلرَّأْىِ وَمَا نَرَىٰ لَكُمْ عَلَيْنَا مِن فَضْلٍۭ بَلْ نَظُنُّكُمْ كَـٰذِبِينَ ﴿٢٧﴾
وما نر لكم علينا من فضلبل نظنكم كذبين ى آنگاه بزرگان وسران قومش که کافر بودند گفتند: هرگز فراخوان تو را نمیپذیریم؛ زیرا تو امتیازی بر ما نداری، چون انسانی مانند ما هستی. آنگونه که برایمان آشکار است، نمیبینیم کسی جز افراد پست ما از تو پیروی کرده باشد. وشرف ومال وجایگاه بیشتری هم ندارید که شما را شایسته گرداند تا از شما پیروی کنیم، بلکه گمان میکنیم که شما در ادعای خویش دروغگو هستید. صفحه ۴ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر قال يقوم أرءيتمإن كنت عل بينة من ر بى وءاتىنى رحمة من عنده فعميت عليكم أنلزمكموها وأنتملها
قَالَ يَـٰقَوْمِ أَرَءَيْتُمْ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٍۢ مِّن رَّبِّى وَءَاتَىٰنِى رَحْمَةًۭ مِّنْ عِندِهِۦ فَعُمِّيَتْ عَلَيْكُمْ أَنُلْزِمُكُمُوهَا وَأَنتُمْ لَهَا كَـٰرِهُونَ ﴿٢٨﴾
كرهون نوح علیه السلام به آنها گفت: ای قوم من، به من خبر دهید اگر بر برهانی از جانب پروردگارم باشم که به راستگویی من گواهی میدهد، وایمانآوردن به من را بر شما واجب میگرداند، ورحمتی از جانب او تعالی که همان نبوت ورسالت است به من عطا شده باشد، وبهسبب جهل شما به آن بر شما پوشیده مانده باشد؛ آیا به زور شما را بر ایمان به آن مجبور میسازیم وآن را در دلهایتان وارد میکنیم؟! توان این کار را نداریم، زیرا ذاتیکه به ایمان هدایت میکند همان الله است
وَيَـٰقَوْمِ لَآ أَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مَالًا ۖ إِنْ أَجْرِىَ إِلَّا عَلَى ٱللَّهِ ۚ وَمَآ أَنَا۠ بِطَارِدِ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ ۚ إِنَّهُم مُّلَـٰقُوا۟ رَبِّهِمْ وَلَـٰكِنِّىٓ أَرَىٰكُمْ قَوْمًۭا تَجْهَلُونَ ﴿٢٩﴾
أرىكم قوما تجهلون وای قوم من، در قبال تبلیغ رسالت مالی از شما درخواست نمیکنم، زیرا پاداش من جز بر الله نیست، ومؤمنان فقیری را که خواستار راندن آنها هستید از مجلس خویش دور نمیکنم، آنها در روز قیامت پروردگارشان را ملاقات میکنند، واو تعالی پاداش ایمانشان را به آنها میدهد، واما من شما را قومی میبینم که حقیقت این دعوت را نمیفهمند چون راندن مؤمنان ضعیف را طلب میکنید
وَيَـٰقَوْمِ مَن يَنصُرُنِى مِنَ ٱللَّهِ إِن طَرَدتُّهُمْ ۚ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ﴿٣٠﴾
وای قوم من، اگر این مؤمنان را از روی ستم وبدون گناه برانم چه کسی عذاب الله را از من دفع میکند؟ آیا پند نمیگیرید، وبرای آنچه که برایتان مناسبتر و سودمندتر است نمیکوشید؟!
وَلَآ أَقُولُ لَكُمْ عِندِى خَزَآئِنُ ٱللَّهِ وَلَآ أَعْلَمُ ٱلْغَيْبَ وَلَآ أَقُولُ إِنِّى مَلَكٌۭ وَلَآ أَقُولُ لِلَّذِينَ تَزْدَرِىٓ أَعْيُنُكُمْ لَن يُؤْتِيَهُمُ ٱللَّهُ خَيْرًا ۖ ٱللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا فِىٓ أَنفُسِهِمْ ۖ إِنِّىٓ إِذًۭا لَّمِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿٣١﴾
و- ای قوم من- به شما نمیگویم: گنجینههای رزق الله نزد من است، که اگر ایمان بیاورید از آن بر شما انفاق کنم، وبه شما نمیگویم: من غیب میدانم، وبه شما نمیگویم: من از فرشتگان هستم، بلکه من انسانی مانند خودتان هستم، ودر مورد فقیرانی که در نظر شما خوار وکوچک به نظر میرسند نمیگویم: الله توفیق و هدایت به آنها عطا نمیکند، الله به نیات واحوالشان آگاهتر است، بهراستی که اگر من این موارد را ادعا کنم از ستمکارانی خواهم بود که سزاوار عذاب الله هستند
قَالُوا۟ يَـٰنُوحُ قَدْ جَـٰدَلْتَنَا فَأَكْثَرْتَ جِدَٰلَنَا فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّـٰدِقِينَ ﴿٣٢﴾
آنها از روی آزار وتکبر گفتند: ای نوح، همانا با ما جدال ومناظره کردی، وبسیار هم جدال ومناظره کردی، پس عذابی را که به ما وعده میدهی برایمان بیاور اگر در ادعای خویش از راستگویان هستی
قَالَ إِنَّمَا يَأْتِيكُم بِهِ ٱللَّهُ إِن شَآءَ وَمَآ أَنتُم بِمُعْجِزِينَ ﴿٣٣﴾
نوح علیه السلام به آنها گفت: من عذاب را بر شما نمیآورم، بلکه فقط الله است که اگر بخواهد آن را بر شما میآورد، واگر الله عذاب خویش را بر شما بخواهد نمیتوانید از عذابش فرار کنید
وَلَا يَنفَعُكُمْ نُصْحِىٓ إِنْ أَرَدتُّ أَنْ أَنصَحَ لَكُمْ إِن كَانَ ٱللَّهُ يُرِيدُ أَن يُغْوِيَكُمْ ۚ هُوَ رَبُّكُمْ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ﴿٣٤﴾
واگر الله بهسبب سرسختی شما بخواهد شما را از راه راست گمراه سازد، ودر هدایت یاری نرساند، اندرز ویادآوری من به شما سودی برایتان نمیرساند. او پروردگار شماست، واوست که مالک کارتان است، پس اگر بخواهد شما را گمراه میسازد، وروز قیامت فقط بهسوی او بازگردانیده میشود، آنگاه شما را در قبال اعمالتان مجازات میکند. صفحه ۵ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
أَمْ يَقُولُونَ ٱفْتَرَىٰهُ ۖ قُلْ إِنِ ٱفْتَرَيْتُهُۥ فَعَلَىَّ إِجْرَامِى وَأَنَا۠ بَرِىٓءٌۭ مِّمَّا تُجْرِمُونَ ﴿٣٥﴾
سبب کفر قوم نوح -علیه السلام- این بود که گمان می کردند نوح -علیه السلام- دینی را که آورده، به دروغ به خدا نسبت داده است، -ای پیامبر- به آن ها بگو: اگر سخنان من افترا باشد، سزای گناهم بر عهده خودم خواهد بود، وچیزی از تاوان تکذیب شما را به دوش نمی کشم واز آن (گناهان) بیزارم. وأوحى إلى نوح أنه لن يؤمن من قومك إلا من قد ءامن فلا تبتئس بما كانوا يفعلون
وَأُوحِىَ إِلَىٰ نُوحٍ أَنَّهُۥ لَن يُؤْمِنَ مِن قَوْمِكَ إِلَّا مَن قَدْ ءَامَنَ فَلَا تَبْتَئِسْ بِمَا كَانُوا۟ يَفْعَلُونَ ﴿٣٦﴾
والله اینگونه به نوح علیه السلام وحی کرد: - ای نوح- جز کسانیکه پیش از این ایمان آوردهاند کسی از قوم تو ایمان نخواهد آورد، پس -ای نوح- بهسبب تکذیب وریشخندی که در خلال این مدت طولانی مرتکب میشدند اندوه مدار
وَٱصْنَعِ ٱلْفُلْكَ بِأَعْيُنِنَا وَوَحْيِنَا وَلَا تُخَـٰطِبْنِى فِى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓا۟ ۚ إِنَّهُم مُّغْرَقُونَ ﴿٣٧﴾
وکشتی را زیر نظر ما وتحت حفاظت ما، وبه وحی ما که به تو آموزش میدهیم آن را چگونه بسازی، بساز، واز من نخواه به کسانیکه بهسبب کفر بر خودشان ستم کردهاند مهلت بدهم، زیرا آنها - بدون تردید- به کیفر اصرارشان بر کفر با طوفان غرق میشوند
وَيَصْنَعُ ٱلْفُلْكَ وَكُلَّمَا مَرَّ عَلَيْهِ مَلَأٌۭ مِّن قَوْمِهِۦ سَخِرُوا۟ مِنْهُ ۚ قَالَ إِن تَسْخَرُوا۟ مِنَّا فَإِنَّا نَسْخَرُ مِنكُمْ كَمَا تَسْخَرُونَ ﴿٣٨﴾
آنگاه نوح علیه السلام از فرمان پروردگارش اطاعت، وشروع به ساختن کشتی کرد، وهرگاه بزرگان وسران قومش بر او میگذشتند او را مسخره میکردند؛ چون در حالی کشتی را میساخت که در سرزمینش نه آبی بود ونه هیچ رودی، پس چون بارها او را مسخره کردند؛ به آنها گفت: - ای سران- اگر امروزه که کشتی را میسازیم ما را مسخره میکنید، همانا ما شما را به خاطر جهلتان به سرانجام کارتان که غرقشدن است مسخره خواهیم کرد. فسوف تعلمون من يأتيه عذاب يخزيه ويحل عليه عذاب م قيم
فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ مَن يَأْتِيهِ عَذَابٌۭ يُخْزِيهِ وَيَحِلُّ عَلَيْهِ عَذَابٌۭ مُّقِيمٌ ﴿٣٩﴾
پس بهزودی خواهید دانست که چه کسی را عذابی خوار کننده وتحقیر کننده در دنیا فرا خواهد گرفت، ودر روز قیامت عذابی همیشگی وجاویدان بر او فرو فرستاده میشود
حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَ أَمْرُنَا وَفَارَ ٱلتَّنُّورُ قُلْنَا ٱحْمِلْ فِيهَا مِن كُلٍّۢ زَوْجَيْنِ ٱثْنَيْنِ وَأَهْلَكَ إِلَّا مَن سَبَقَ عَلَيْهِ ٱلْقَوْلُ وَمَنْ ءَامَنَ ۚ وَمَآ ءَامَنَ مَعَهُۥٓ إِلَّا قَلِيلٌۭ ﴿٤٠﴾
ونوح علیه السلام ساختن کشتیای را که الله او را به ساختن آن فرمان داده بود به پایان رساند، تا اینکه فرمان ما بر نابودیشان آمد، وآب از تنوری که در آن نان میپختند فوران کرد؛ تا اعلامی باشد بر آغاز طوفان؛ به نوح گفتیم: در این کشتی از هر صنف حیوان روی زمین یک جفت سوار کن: نر وماده، وخانوادهات را سوار کن جز کسیکه بر غرق شدن او حکم رفته است؛ به این سبب که ایمان نیاورد، وکسانی از قومت را که همراه تو ایمان آوردهاند سوار کن، وبا وجود طولانی بودن مدتیکه در میان آنها ماند وآنها را بهسوی ایمان به الله دعوت میکرد جز شمار اندکی کسی از قومش ایمان نیاورده بود
۞ وَقَالَ ٱرْكَبُوا۟ فِيهَا بِسْمِ ٱللَّهِ مَجْر۪ىٰهَا وَمُرْسَىٰهَآ ۚ إِنَّ رَبِّى لَغَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ ﴿٤١﴾
ونوح علیه السلام به کسانی از خانواده وقومش که ایمان آورده بودند گفت: در کشتی سوار شوید، حرکت کردن کشتی با نام الله است، ولنگر انداختنش نیز با نام الله است، همانا پروردگارم نسبت به گناهان بندگان توبهکارش آمرزنده، ونسبت به آنها بسیار مهربان است، واز جمله رحمت او تعالی بر مؤمنان این است که آنها را از نابودی نجات داده است. صفحه ۶ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَهِىَ تَجْرِى بِهِمْ فِى مَوْجٍۢ كَٱلْجِبَالِ وَنَادَىٰ نُوحٌ ٱبْنَهُۥ وَكَانَ فِى مَعْزِلٍۢ يَـٰبُنَىَّ ٱرْكَب مَّعَنَا وَلَا تَكُن مَّعَ ٱلْكَـٰفِرِينَ ﴿٤٢﴾
وکشتی با مردم وسایر مسافرانش در موجی بزرگ مانند کوه حرکت میکرد، ونوح علیه السلام از روی مهر پدری به پسر کافرش، که در مکانی جدا از پدر وقومش قرار داشت، اینگونه ندا زد: ای پسرم همراه ما در کشتی سوار شو؛ تا از غرق شدن نجات یابی، وهمراه کافران مباش، که در این صورت نابودی با غرق که به آنها رسد تو را نیز فرا میگیرد
قَالَ سَـَٔاوِىٓ إِلَىٰ جَبَلٍۢ يَعْصِمُنِى مِنَ ٱلْمَآءِ ۚ قَالَ لَا عَاصِمَ ٱلْيَوْمَ مِنْ أَمْرِ ٱللَّهِ إِلَّا مَن رَّحِمَ ۚ وَحَالَ بَيْنَهُمَا ٱلْمَوْجُ فَكَانَ مِنَ ٱلْمُغْرَقِينَ ﴿٤٣﴾
پسر نوح علیه السلام به او گفت: بهزودی به کوهی مرتفع پناه میبرم؛ تا از رسیدن آب به من مرا محافظت کند، نوح علیه السلام به پسرش گفت: امروز هیچ بازدارندهای از عذاب الله با غرق شدن بهوسیلۀ طوفان نیست مگر الله مهربان ومنزه، به رحمت خویش هرکس را بخواهد، از غرقشدن نجات میدهد، موج میان نوح علیه السلام وپسر کافرش جدایی انداخت، آنگاه پسرش بهسبب کفر خویش از غرقشدگان بهوسیلۀ طوفان بود
وَقِيلَ يَـٰٓأَرْضُ ٱبْلَعِى مَآءَكِ وَيَـٰسَمَآءُ أَقْلِعِى وَغِيضَ ٱلْمَآءُ وَقُضِىَ ٱلْأَمْرُ وَٱسْتَوَتْ عَلَى ٱلْجُودِىِّ ۖ وَقِيلَ بُعْدًۭا لِّلْقَوْمِ ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿٤٤﴾
والله پس از پایان طوفان به زمین فرمود: ای زمین، آنچه از آب طوفان که بر روی توست فرو بر، وبه آسمان فرمود: ای آسمان، خودداری کن وباران نفرست، وآب کاهش یافت تا اینکه زمین خشک شد، والله کافران را نابود کرد، وکشتی بر کوه جودی ایستاد، وگفته شد: بهسبب کفر، بر قوم متجاوز از حدود الله، دوری و نابودی باد
وَنَادَىٰ نُوحٌۭ رَّبَّهُۥ فَقَالَ رَبِّ إِنَّ ٱبْنِى مِنْ أَهْلِى وَإِنَّ وَعْدَكَ ٱلْحَقُّ وَأَنتَ أَحْكَمُ ٱلْحَـٰكِمِينَ ﴿٤٥﴾
ونوح علیه السلام برای طلب یاری از پروردگارش به او تعالی ندا داد، وگفت: پروردگارا، همانا پسرم از خانوادهام است که نجات آنها را به من وعده دادهای، و بهراستی که وعدۀ تو سخن راستی است که هیچ خلافی در آن راه ندارد، وتو عادلترین وداناترین حاکمان هستی
قَالَ يَـٰنُوحُ إِنَّهُۥ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ ۖ إِنَّهُۥ عَمَلٌ غَيْرُ صَـٰلِحٍۢ ۖ فَلَا تَسْـَٔلْنِ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِۦ عِلْمٌ ۖ إِنِّىٓ أَعِظُكَ أَن تَكُونَ مِنَ ٱلْجَـٰهِلِينَ ﴿٤٦﴾
الله به نوح علیه السلام گفت: ای نوح، همانا پسرت که نجاتش را از من خواستی از خانوادهات که نجاتشان را به تو وعده دادهام نیست؛ زیرا او کافر است، ای نوح همانا سزاوار تو نیست که چنین درخواستی کنی، وسزاوار کسیکه در جایگاه تو قرار دارد نیز نیست، پس آنچه که به آن علم نداری از من مخواه، همانا من تو را برحذر میدارم از اینکه از جاهلان باشی، وچیزی از من بخواهی که مخالف علم وحکمت من است
قَالَ رَبِّ إِنِّىٓ أَعُوذُ بِكَ أَنْ أَسْـَٔلَكَ مَا لَيْسَ لِى بِهِۦ عِلْمٌۭ ۖ وَإِلَّا تَغْفِرْ لِى وَتَرْحَمْنِىٓ أَكُن مِّنَ ٱلْخَـٰسِرِينَ ﴿٤٧﴾
نوح علیه السلام گفت: پروردگارا، همانا به تو پناه میبرم ومتوسل میشوم از اینکه چیزی را که علمی به آن ندارم از تو بخواهم، واگر گناهم را نبخشایی، وبه رحمت خویش بر من رحم نکنی، از زیانکارانی خواهم بود که به بهرهشان در آخرت زیان وارد کردهاند
قِيلَ يَـٰنُوحُ ٱهْبِطْ بِسَلَـٰمٍۢ مِّنَّا وَبَرَكَـٰتٍ عَلَيْكَ وَعَلَىٰٓ أُمَمٍۢ مِّمَّن مَّعَكَ ۚ وَأُمَمٌۭ سَنُمَتِّعُهُمْ ثُمَّ يَمَسُّهُم مِّنَّا عَذَابٌ أَلِيمٌۭ ﴿٤٨﴾
الله به نوح علیه السلام فرمود: ای نوح، به سلامتی وامنیت، وبا نعمتهای زیادی از جانب الله بر تو، وبر فرزندان مؤمنانی که همراه تو در کشتی بودند که پس از تو میآیند بر روی زمین فرود آی، وامتهای دیگری از فرزندانشان خواهند بود که بهزودی آنها را در این زندگی دنیا بهرهمند خواهیم کرد، وآنچه که با آن زندگی میکنند به آنها خواهیم داد، سپس در آخرت عذابی رنجآور از جانب ما به آنها میرسد. صفحه ۷ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
تِلْكَ مِنْ أَنۢبَآءِ ٱلْغَيْبِ نُوحِيهَآ إِلَيْكَ ۖ مَا كُنتَ تَعْلَمُهَآ أَنتَ وَلَا قَوْمُكَ مِن قَبْلِ هَـٰذَا ۖ فَٱصْبِرْ ۖ إِنَّ ٱلْعَـٰقِبَةَ لِلْمُتَّقِينَ ﴿٤٩﴾
ای رسول- این قصۀ نوح علیه السلام از اخبار غیبی است، که پیش از این وحی که بر تو فرو فرستادیم نه تو آن را میدانستی، ونه قومت آن را میدانستند، پس در برابر آزار وتکذیب قومت شکیبایی پیشه کن، همانگونه که نوح شکیبایی کرد، زیرا پیروزی وغلبه برای کسانی است که از اوامر الله فرمانبرداری میکنند، و نواهیاش را ترک میکنند
وَإِلَىٰ عَادٍ أَخَاهُمْ هُودًۭا ۚ قَالَ يَـٰقَوْمِ ٱعْبُدُوا۟ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنْ إِلَـٰهٍ غَيْرُهُۥٓ ۖ إِنْ أَنتُمْ إِلَّا مُفْتَرُونَ ﴿٥٠﴾
وبهسوی عاد برادرشان هود را فرستادیم، به آنها گفت: ای قوم من، تنها الله را عبادت کنید، وهیچکس را همراه او شریک نگردانید، معبود برحقی جز او سبحانه ندارید، ودر این ادعایتان که شریکی دارد به جز افرادی دروغگو نیستید
يَـٰقَوْمِ لَآ أَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْرًا ۖ إِنْ أَجْرِىَ إِلَّا عَلَى ٱلَّذِى فَطَرَنِىٓ ۚ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ﴿٥١﴾
ای قوم من، در قبال آنچه از جانب پروردگارم به شما ابلاغ میکنم وشما را به آن فرامیخوانم، پاداشی از شما نمیخواهم، پاداش من جز بر الله، ذاتیکه مرا آفریده نیست. آیا در این امر نمیاندیشید، وآنچه را که شما را به آن فرامیخوانم نمیپذیرید؟!
وَيَـٰقَوْمِ ٱسْتَغْفِرُوا۟ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوٓا۟ إِلَيْهِ يُرْسِلِ ٱلسَّمَآءَ عَلَيْكُم مِّدْرَارًۭا وَيَزِدْكُمْ قُوَّةً إِلَىٰ قُوَّتِكُمْ وَلَا تَتَوَلَّوْا۟ مُجْرِمِينَ ﴿٥٢﴾
وای قوم من، از الله آمرزش بخواهید، سپس از گناهانتان - که بزرگترین آن شرک است- بهسوی او تعالی توبه کنید تا به پاس پاداش این کار باران زیادی بر شما فرو فرستد، وبا زیاد کردن فرزندان واموال نیرویی بر نیرویتان بیفزاید، واز آنچه شما را به آن فرا میخوانم روی نگردانید، که بهسبب رویگردانی از دعوت من، وکفرتان به الله وتکذیب آنچه آوردهام از جنایتکاران خواهید بود
قَالُوا۟ يَـٰهُودُ مَا جِئْتَنَا بِبَيِّنَةٍۢ وَمَا نَحْنُ بِتَارِكِىٓ ءَالِهَتِنَا عَن قَوْلِكَ وَمَا نَحْنُ لَكَ بِمُؤْمِنِينَ ﴿٥٣﴾
قومش گفتند: ای هود حجتی روشن برایمان نیاوردی که ما را وا دارد به تو ایمان بیاوریم، وبه خاطر سخن تو که خالی از حجت است از پرستش معبودهایمان دست برنمیداریم، ودر اینکه ادعا میکنی رسولی هستی، از مؤمنان به تو نیستیم
إِن نَّقُولُ إِلَّا ٱعْتَرَىٰكَ بَعْضُ ءَالِهَتِنَا بِسُوٓءٍۢ ۗ قَالَ إِنِّىٓ أُشْهِدُ ٱللَّهَ وَٱشْهَدُوٓا۟ أَنِّى بَرِىٓءٌۭ مِّمَّا تُشْرِكُونَ ﴿٥٤﴾
چیزی نمیگوییم جز اینکه بعضی معبودهای ما بهسبب اینکه ما را از عبادت آنها نهی میکردی به تو جنون رساندهاند، هود علیه السلام گفت: همانا من الله را گواه میگیرم، وشما هم گواه باشید که من از عبادت معبودهایتان که آنها را به جای الله عبادت میکنید بیزارم،
مِن دُونِهِۦ ۖ فَكِيدُونِى جَمِيعًۭا ثُمَّ لَا تُنظِرُونِ ﴿٥٥﴾
پس شما ومعبودهایتان که ادعا میکنید به من جنون رساندهاند به من مکر بزنید، آنگاه به من مهلت ندهید
إِنِّى تَوَكَّلْتُ عَلَى ٱللَّهِ رَبِّى وَرَبِّكُم ۚ مَّا مِن دَآبَّةٍ إِلَّا هُوَ ءَاخِذٌۢ بِنَاصِيَتِهَآ ۚ إِنَّ رَبِّى عَلَىٰ صِرَٰطٍۢ مُّسْتَقِيمٍۢ ﴿٥٦﴾
همانا من فقط بر الله توکل کردم، ودر کارم بر او اعتماد کردم؛ زیرا او پروردگار من وپروردگار شماست. هیچچیزی بر روی زمین نمیجنبد مگر اینکه تحت فرمانروایی وقدرت الله، در برابر او تعالی فروتن است، هرگونه که بخواهد آن را میگرداند، همانا پروردگار من بر حق وعدالت است، پس شما را بر من مسلط نمیکند؛ زیرا من برحق وشما بر باطل قرار دارید. صفحه ۸ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
فَإِن تَوَلَّوْا۟ فَقَدْ أَبْلَغْتُكُم مَّآ أُرْسِلْتُ بِهِۦٓ إِلَيْكُمْ ۚ وَيَسْتَخْلِفُ رَبِّى قَوْمًا غَيْرَكُمْ وَلَا تَضُرُّونَهُۥ شَيْـًٔا ۚ إِنَّ رَبِّى عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍ حَفِيظٌۭ ﴿٥٧﴾
شىء حفيظ پس اگر از آنچه که من آوردهام روی بگردانید وبه آن پشت کنید جز ابلاغ به شما برعهدۀ من نیست، ومن تمام آنچه را که الله مرا با آن فرستاده است، وبه ابلاغ آن فرمان داده است به شما ابلاغ کردهام، وحجت بر شما اقامه شده است، وبهزودی پروردگارم شما را نابود میکند، وقومی غیر از شما میآورد که آنها را جانشین شما قرار میدهد، وبا تکذیب ورویگردانیتان ضرری نه بزرگ ونه کوچک به الله نمیرسانید؛ زیرا او تعالی از بندگانش بینیاز است. همانا پروردگارم بر هر چیزی نگهبان است، پس او ذاتی است که مرا از آسیبی که با آن به من نیرنگ میزنید محافظت میکند
وَلَمَّا جَآءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا هُودًۭا وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ مَعَهُۥ بِرَحْمَةٍۢ مِّنَّا وَنَجَّيْنَـٰهُم مِّنْ عَذَابٍ غَلِيظٍۢ ﴿٥٨﴾
وآنگاه که فرمان ما به نابودیشان فرا رسید هود وکسانی را که همراهش ایمان آورده بودند به رحمتی از جانب خویش که به آنها رسید نجات دادیم، وآنها را از عذاب سختی که قوم کافرش را با آن عذاب کردیم رهانیدیم
وَتِلْكَ عَادٌۭ ۖ جَحَدُوا۟ بِـَٔايَـٰتِ رَبِّهِمْ وَعَصَوْا۟ رُسُلَهُۥ وَٱتَّبَعُوٓا۟ أَمْرَ كُلِّ جَبَّارٍ عَنِيدٍۢ ﴿٥٩﴾
واین قوم عاد بود که به آیات الله، پروردگارشان کفر ورزیدند، واز رسولشان هود علیه السلام نافرمانی کردند، وفرمان هر گردنکش علیه حق، وطاغوتی که حق را نمیپذیرد وبه آن اذعان نمیکند اطاعت کردند
وَأُتْبِعُوا۟ فِى هَـٰذِهِ ٱلدُّنْيَا لَعْنَةًۭ وَيَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ ۗ أَلَآ إِنَّ عَادًۭا كَفَرُوا۟ رَبَّهُمْ ۗ أَلَا بُعْدًۭا لِّعَادٍۢ قَوْمِ هُودٍۢ ﴿٦٠﴾
ودر این دنیا به خواری ورانده شدن از رحمت الله گرفتار شدند، ودر روز قیامت نیز از رحمت الله به دور هستند، واین امر بهسبب کفرشان به الله تعالی است. بدانید که الله آنها را از هر خیری دور ساخته است، وبه هر شری نزدیک گردانیده است
۞ وَإِلَىٰ ثَمُودَ أَخَاهُمْ صَـٰلِحًۭا ۚ قَالَ يَـٰقَوْمِ ٱعْبُدُوا۟ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنْ إِلَـٰهٍ غَيْرُهُۥ ۖ هُوَ أَنشَأَكُم مِّنَ ٱلْأَرْضِ وَٱسْتَعْمَرَكُمْ فِيهَا فَٱسْتَغْفِرُوهُ ثُمَّ تُوبُوٓا۟ إِلَيْهِ ۚ إِنَّ رَبِّى قَرِيبٌۭ مُّجِيبٌۭ ﴿٦١﴾
وبهسوی قوم ثمود برادرشان صالح را فرستادیم، گفت: ای قوم من، تنها الله را عبادت کنید، معبودی جز او ندارید که سزاوار عبادت باشد، او شما را از خاک زمین با آفرینش پدرتان آدم علیه السلام از آن آفریده است، وشما را آبادگران زمین قرار داده است، پس از او آمرزش بخواهید سپس با انجام طاعات وترک گناهان بهسوی او بازگردید. همانا پروردگار من به کسیکه عبادت را برای اووخالص گرداند نزدیک است، ودعایش را اجابت میکند
قَالُوا۟ يَـٰصَـٰلِحُ قَدْ كُنتَ فِينَا مَرْجُوًّۭا قَبْلَ هَـٰذَآ ۖ أَتَنْهَىٰنَآ أَن نَّعْبُدَ مَا يَعْبُدُ ءَابَآؤُنَا وَإِنَّنَا لَفِى شَكٍّۢ مِّمَّا تَدْعُونَآ إِلَيْهِ مُرِيبٍۢ ﴿٦٢﴾
مريب قومش به او گفتند: ای صالح، قبل از این دعوت خویش، در میان ما صاحب جایگاهی بلند بودی، پس امیدوار بودیم که خردمندی صاحب خیرخواهی ومشورت باشی. - ای صالح- آیا ما را از عبادت آنچه که پدرانمان آن را عبادت میکردند نهی میکنی؟ وهمانا ما در عبادت الله به یگانگی که ما را به آن فرامیخوانی در تردیدی هستیم، که ما را وا میدارد تو را به نسبت دادن دروغ بر الله متهم کنیم
قَالَ يَـٰقَوْمِ أَرَءَيْتُمْ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٍۢ مِّن رَّبِّى وَءَاتَىٰنِى مِنْهُ رَحْمَةًۭ فَمَن يَنصُرُنِى مِنَ ٱللَّهِ إِنْ عَصَيْتُهُۥ ۖ فَمَا تَزِيدُونَنِى غَيْرَ تَخْسِيرٍۢ ﴿٦٣﴾
تزيدوننى غير تخسير صالح علیه السلام در پاسخ قومش گفت: ای قوم من، به من خبر دهید که اگر بر حجتی روشن از جانب پروردگارم باشم، ورحمتی از جانب خویش که همان نبوت است به من عطا کرده باشد، پس اگر من با ترک تبلیغ آنچه که مرا به تبلیغ آن فرمان داده است از او نافرمانی کنم چه کسی مرا در برابر عذاب او محافظت صفحه ۹ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر میکند؟ آنگاه غیر از گمراهی ودوری از رضایت او تعالی چیزی بر من نمیافزایید
وَيَـٰقَوْمِ هَـٰذِهِۦ نَاقَةُ ٱللَّهِ لَكُمْ ءَايَةًۭ فَذَرُوهَا تَأْكُلْ فِىٓ أَرْضِ ٱللَّهِ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوٓءٍۢ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌۭ قَرِيبٌۭ ﴿٦٤﴾
وای قوم من، این ماده شتر الله برای شما نشانهای بر راستگویی من است، پس او را رها کنید تا در زمین الله بچ رد، وهیچ آزاری به او نرسانید که عذابی نزدیک از لحظهای که آن را پی کنید شما را فرا میگیرد
فَعَقَرُوهَا فَقَالَ تَمَتَّعُوا۟ فِى دَارِكُمْ ثَلَـٰثَةَ أَيَّامٍۢ ۖ ذَٰلِكَ وَعْدٌ غَيْرُ مَكْذُوبٍۢ ﴿٦٥﴾
پس با زیادهروی در تکذیب، مادهشتر را پی کردند، آنگاه صالح علیه السلام به آنها گفت: به زندگی در این سرزمینتان به مدت سه روز از زمانیکه او را پی کردید بهرهمند شوید، سپس عذاب الله شما را فرا میگیرد، همانا عذاب او تعالی پس از این مدت، وعدهای محقق، بدون تردید وغیر دروغ، بلکه وعدهای راست است
فَلَمَّا جَآءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا صَـٰلِحًۭا وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ مَعَهُۥ بِرَحْمَةٍۢ مِّنَّا وَمِنْ خِزْىِ يَوْمِئِذٍ ۗ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ ٱلْقَوِىُّ ٱلْعَزِيزُ ﴿٦٦﴾
پس وقتی فرمان ما مبنی بر نابودیشان آمد صالح علیه السلام وکسانی را که همراهش ایمان آورده بودند به رحمتی از جانب خویش نجات دادیم، وآنها را از خواری وذلت آن روز رهانیدیم، - ای رسول- همانا پروردگار تو ذات نیرومند وشکستناپذیری است که هیچکس بر او چیره نمیشود، واز این رو امتهای تکذیبکننده را نابود کرده است
وَأَخَذَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ٱلصَّيْحَةُ فَأَصْبَحُوا۟ فِى دِيَـٰرِهِمْ جَـٰثِمِينَ ﴿٦٧﴾
وبانگی شدید ومرگبار ثمود را فرا گرفت که از شدت آن مردند، وبر صورتهایشان سرنگون شدند، وصورتهایشان به خاک چسبید
كَأَن لَّمْ يَغْنَوْا۟ فِيهَآ ۗ أَلَآ إِنَّ ثَمُودَا۟ كَفَرُوا۟ رَبَّهُمْ ۗ أَلَا بُعْدًۭا لِّثَمُودَ ﴿٦٨﴾
گویی هرگز در سرزمینشان در نعمت وزندگی مرفه اقامت نداشتهاند، بدانید که ثمود به الله پروردگارشان کفر ورزیدند، وهمیشه از رحمت الله به دور هستند
وَلَقَدْ جَآءَتْ رُسُلُنَآ إِبْرَٰهِيمَ بِٱلْبُشْرَىٰ قَالُوا۟ سَلَـٰمًۭا ۖ قَالَ سَلَـٰمٌۭ ۖ فَمَا لَبِثَ أَن جَآءَ بِعِجْلٍ حَنِيذٍۢ ﴿٦٩﴾
وفرشتگان در شکل مردانی به ابراهیم علیه السلام وهمسرش، مژده اسحاق واز پی آن یعقوب را دادند، آنگاه فرشتگان گفتند: سلام، ابراهیم علیه السلام اینگونه به آنها پاسخ داد: سلام، وسریع رفت، سپس گوسالهای بریان برایشان آورد؛ تا از آن بخورند چون گمان میکرد که آنها مهمان هستند
فَلَمَّا رَءَآ أَيْدِيَهُمْ لَا تَصِلُ إِلَيْهِ نَكِرَهُمْ وَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةًۭ ۚ قَالُوا۟ لَا تَخَفْ إِنَّآ أُرْسِلْنَآ إِلَىٰ قَوْمِ لُوطٍۢ ﴿٧٠﴾
اما وقتی دید دستهایشان بهسوی گوساله دراز نمیشود، واز آن نمیخورند این کار آنها را نپسندید، وترس از آنها را در خودش پنهان کرد، پس وقتی فرشتگان ترس او را دیدند گفتند: از ما نترس، الله ما را بهسوی قوم لوط فرستاده است تا آنها را عذاب کنیم
وَٱمْرَأَتُهُۥ قَآئِمَةٌۭ فَضَحِكَتْ فَبَشَّرْنَـٰهَا بِإِسْحَـٰقَ وَمِن وَرَآءِ إِسْحَـٰقَ يَعْقُوبَ ﴿٧١﴾
وزن ابراهیم علیه السلام «ساره» ایستاده بود، [توسط همان فرشتگان] برایش خبری خوش مژده دادیم، وآن اینکه اسحاق را وضع حمل میکند، وبرای اسحاق فرزندی یعنی یعقوب است، پس خندید واز آنچه که شنید خوشحال شد. صفحه ۱۰ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
قَالَتْ يَـٰوَيْلَتَىٰٓ ءَأَلِدُ وَأَنَا۠ عَجُوزٌۭ وَهَـٰذَا بَعْلِى شَيْخًا ۖ إِنَّ هَـٰذَا لَشَىْءٌ عَجِيبٌۭ ﴿٧٢﴾
ساره پس از اینکه فرشتگان آن بشارت شگفتآور را برایش دادند گفت: چگونه فرزند میآورم درحالیکه سالخورده وناامید از فرزند هستم، واین شوهرم به سن کهولت رسیده است؟! همانا تولد فرزند در این حالت امر شگفتی است، وامری عادی نیست
قَالُوٓا۟ أَتَعْجَبِينَ مِنْ أَمْرِ ٱللَّهِ ۖ رَحْمَتُ ٱللَّهِ وَبَرَكَـٰتُهُۥ عَلَيْكُمْ أَهْلَ ٱلْبَيْتِ ۚ إِنَّهُۥ حَمِيدٌۭ مَّجِيدٌۭ ﴿٧٣﴾
فرشتگان به ساره که از این بشارت تعجب کرده بود گفتند: آیا از قضا وقدر الله تعجب میکنی؟ زیرا بر مانند تو پوشیده نیست که الله برای انجام چنین کاری تواناست، - ای اهل بیت ابراهیم- رحمت وبرکات الله بر شما باد، همانا الله در صفات وافعالش پسندیده، وبزرگوار وبلند مرتبه است
فَلَمَّا ذَهَبَ عَنْ إِبْرَٰهِيمَ ٱلرَّوْعُ وَجَآءَتْهُ ٱلْبُشْرَىٰ يُجَـٰدِلُنَا فِى قَوْمِ لُوطٍ ﴿٧٤﴾
پس وقتی ترسی که به ابراهیم علیه السلام از مهمانانش که طعامش را نخوردند، پس از اینکه دانست آنها فرشتگانی هستند برطرف شد، وخبر خوشحال کننده به او رسید که اسحاق علیه السلام، واز پی آن یعقوب علیه السلام برایش متولد میشود، در مورد قوم لوط علیه السلام با فرستادگان ما شروع به مجادله کرد، به این امید که عذاب را از آنها به تأخیر اندازند، وبه این امید که لوط علیه السلام واهلش را نجات دهند. إ ن إ برهيم لحليم أوه م نيب
إِنَّ إِبْرَٰهِيمَ لَحَلِيمٌ أَوَّٰهٌۭ مُّنِيبٌۭ ﴿٧٥﴾
همانا ابراهیم علیه السلام بسیار بردبار بود، که تأخیر کیفر را میخواست، بسیار زاریکننده بهسوی پروردگارش، بسیار دعاگو، وبازگشتکننده بهسوی او تعالی بود
يَـٰٓإِبْرَٰهِيمُ أَعْرِضْ عَنْ هَـٰذَآ ۖ إِنَّهُۥ قَدْ جَآءَ أَمْرُ رَبِّكَ ۖ وَإِنَّهُمْ ءَاتِيهِمْ عَذَابٌ غَيْرُ مَرْدُودٍۢ ﴿٧٦﴾
فرشتگان گفتند: ای ابراهیم، از این جدال در مورد قوم لوط خودداری کن، زیرا فرمان پروردگارت بر وقوع عذابی که برایشان مقدر کرده آمده است، وبهطور قطع عذابی بزرگ قوم لوط را فرا میگیرد، ونه جدالی آن را باز میگرداند؛ ونه دعایی
وَلَمَّا جَآءَتْ رُسُلُنَا لُوطًۭا سِىٓءَ بِهِمْ وَضَاقَ بِهِمْ ذَرْعًۭا وَقَالَ هَـٰذَا يَوْمٌ عَصِيبٌۭ ﴿٧٧﴾
وهنگامیکه فرشتگان در شکل مردانی نزد لوط علیه السلام آمدند از آمدن آنها اندوهگین شد، وبهسبب ترس بر آنها از قومش که از روی شهوت به جای زنان با مردان نزدیکی میکردند سینهاش تنگ گردید، ولوط علیه السلام گفت: این روزی سخت است؛ زیرا گمان میکرد قومش در مورد مهمانانش بر او چیره خواهند شد
وَجَآءَهُۥ قَوْمُهُۥ يُهْرَعُونَ إِلَيْهِ وَمِن قَبْلُ كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ ٱلسَّيِّـَٔاتِ ۚ قَالَ يَـٰقَوْمِ هَـٰٓؤُلَآءِ بَنَاتِى هُنَّ أَطْهَرُ لَكُمْ ۖ فَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ وَلَا تُخْزُونِ فِى ضَيْفِىٓ ۖ أَلَيْسَ مِنكُمْ رَجُلٌۭ رَّشِيدٌۭ ﴿٧٨﴾
وقوم لوط به سرعت وبه قصد انجام فاحشه با مهمانان لوط نزدش آمدند، درحالیکه قبل از آن عادتشان نزدیکی با مردان از روی شهوت به جای زنان بود. لوط برای بازداشتن قومش ومعذور داشتن خود در برابر مهمانانش گفت: اینها دختران من از جمله زنانتان هستند پس با آنها ازدواج کنید؛ زیرا آنها از انجام فاحشه برایتان پاکیزهتر هستند، پس از الله بترسید، ودر مورد مهمانانم به من ننگ وارد نسازید، - ای قوم من- آیا مردی عاقل وفهمیده در میانتان نیست که شما را از انجام این کار زشت نهی کند؟! صفحه ۱۱ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر قالوالقد علمت ما لنا فى بناتك من حق وإنك لتعلمما نريد
قَالُوا۟ لَقَدْ عَلِمْتَ مَا لَنَا فِى بَنَاتِكَ مِنْ حَقٍّۢ وَإِنَّكَ لَتَعْلَمُ مَا نُرِيدُ ﴿٧٩﴾
قومش به او گفتند: - ای لوط- خوب میدانی که ما نه به دخترانت ونه به زنان قومت، نیاز وشهوتی نداریم، وبهراستی که به خوبی میدانی ما چه میخواهیم، پس جز مردان نمیخواهیم
قَالَ لَوْ أَنَّ لِى بِكُمْ قُوَّةً أَوْ ءَاوِىٓ إِلَىٰ رُكْنٍۢ شَدِيدٍۢ ﴿٨٠﴾
لوط علیه السلام گفت: کاش نیرویی داشتم که شما را با آن دفع میکردم، یا قبیلهای که مرا محافظت میکردند، آنگاه میان شما ومیان مهمانانم مانع میشدم
قَالُوا۟ يَـٰلُوطُ إِنَّا رُسُلُ رَبِّكَ لَن يَصِلُوٓا۟ إِلَيْكَ ۖ فَأَسْرِ بِأَهْلِكَ بِقِطْعٍۢ مِّنَ ٱلَّيْلِ وَلَا يَلْتَفِتْ مِنكُمْ أَحَدٌ إِلَّا ٱمْرَأَتَكَ ۖ إِنَّهُۥ مُصِيبُهَا مَآ أَصَابَهُمْ ۚ إِنَّ مَوْعِدَهُمُ ٱلصُّبْحُ ۚ أَلَيْسَ ٱلصُّبْحُ بِقَرِيبٍۢ ﴿٨١﴾
فرشتگان به لوط علیه السلام گفتند: ای لوط، همانا ما فرستادگانی از جانب الله هستیم، قوم تو هرگز آسیبی به تو نمیرسانند، پس شبانه در ساعتی تاریک خانوادهات را از این شهر بیرون ببر، وهیچیک از شما نباید به پشت سرش بنگرد، جز زنت که از روی مخالفت به پشت سرش خواهد نگریست؛ زیرا عذابی که به قومت میرسد او را نیز فرا میگیرد، همانا وعدهگاه نابودی آنها صبح است، که وعدهگاهی نزدیک است
فَلَمَّا جَآءَ أَمْرُنَا جَعَلْنَا عَـٰلِيَهَا سَافِلَهَا وَأَمْطَرْنَا عَلَيْهَا حِجَارَةًۭ مِّن سِجِّيلٍۢ مَّنضُودٍۢ ﴿٨٢﴾
پس چون فرمان ما بر نابودی قوم لوط فرا رسید، بالاترین سرزمین شان را فروترینش نمودیم وبر روی سرشان زیرو ورو کردیم، وسنگهایی از گل سخت وبه صورت لایه لایه وپیاپی بر روی یکدیگر بر آنها فرو ریختیم
مُّسَوَّمَةً عِندَ رَبِّكَ ۖ وَمَا هِىَ مِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ بِبَعِيدٍۢ ﴿٨٣﴾
این سنگها با علامت مخصوصی نزد الله مشخص شده هستند، واین سنگها از ستمکاران قریش وغیر آنها دور نیست، بلکه نزدیک است وهرگاه الله فرو فرستادن آنها را مقدر کند بر آنها فرو فرستاده میشود
۞ وَإِلَىٰ مَدْيَنَ أَخَاهُمْ شُعَيْبًۭا ۚ قَالَ يَـٰقَوْمِ ٱعْبُدُوا۟ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنْ إِلَـٰهٍ غَيْرُهُۥ ۖ وَلَا تَنقُصُوا۟ ٱلْمِكْيَالَ وَٱلْمِيزَانَ ۚ إِنِّىٓ أَرَىٰكُم بِخَيْرٍۢ وَإِنِّىٓ أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍۢ مُّحِيطٍۢ ﴿٨٤﴾
ى وبه سوی مدین برادرشان شعیب را فرستادیم، گفت: ای قوم من، تنها الله را عبادت کنید، معبودی جز او ندارید که سزاوار عبادت باشد، وپیمانه ومیزان را هنگام وزن کردن برای مردم، كاهش ندهيد. همانا من شما را در رفاه ونعمت می بینم، پس نعمت الهی را با انجام گناهان به (نقمت) تغيير ندهيد، همچنین از دچار شدن شما به عذاب روز فراگیر که هر یک از شما را احاطه کرده واز آن هیچ گریز وپناهی نمی یابید، می ترسم
وَيَـٰقَوْمِ أَوْفُوا۟ ٱلْمِكْيَالَ وَٱلْمِيزَانَ بِٱلْقِسْطِ ۖ وَلَا تَبْخَسُوا۟ ٱلنَّاسَ أَشْيَآءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا۟ فِى ٱلْأَرْضِ مُفْسِدِينَ ﴿٨٥﴾
وای قوم من، اگر برای دیگران پیمانه یا وزن کردید پیمانه وترازو را با عدالت کامل کنید، وذرهای از حقوق مردم را با کمفروشی وخیانت وفریب نکاهید، وبا قتل وسایر گناهان در زمین فساد برپا مکنید
بَقِيَّتُ ٱللَّهِ خَيْرٌۭ لَّكُمْ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ۚ وَمَآ أَنَا۠ عَلَيْكُم بِحَفِيظٍۢ ﴿٨٦﴾
باقیماندۀ حلال الله که آن را بعد از ایفای حقوق مردم به عدالت، برایتان باقی میگذارد، برایتان سودمندتر وبا برکتتر است از افزودهای که از راه کم فروشی و برپا کردن فساد بر روی زمین به دست میآید، اگر واقعا مؤمن هستید به این باقیمانده راضی باشید. ومن نگهبان بر شما نیستم که اعمالتان را برشمارم، وشما را در صفحه ۱۲ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر قبال آن محاسبه کنم. نگهبان بر این کار فقط همان ذاتی است که از راز وسخنهای درگوشی آگاه است
قَالُوا۟ يَـٰشُعَيْبُ أَصَلَوٰتُكَ تَأْمُرُكَ أَن نَّتْرُكَ مَا يَعْبُدُ ءَابَآؤُنَآ أَوْ أَن نَّفْعَلَ فِىٓ أَمْوَٰلِنَا مَا نَشَـٰٓؤُا۟ ۖ إِنَّكَ لَأَنتَ ٱلْحَلِيمُ ٱلرَّشِيدُ ﴿٨٧﴾
قوم شعیب به او گفتند: ای شعیب، آیا نمازت که آن را برای الله میگزاری به تو امر میکند که پرستش بتهایی را که پدرانمان میپرستیدند رها کنیم، وبه تو امر میکند که تصرف در اموالمان را به آنچه که میخواهیم آن را رشد دهیم رها کنیم؟! همانا تو بردبار وعاقل هستی، زیرا تو چنانکه پیش از این دعوت تو را میشناختیم عاقل ودانا هستی، پس چه چیزی به تو رسیده است؟!
قَالَ يَـٰقَوْمِ أَرَءَيْتُمْ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٍۢ مِّن رَّبِّى وَرَزَقَنِى مِنْهُ رِزْقًا حَسَنًۭا ۚ وَمَآ أُرِيدُ أَنْ أُخَالِفَكُمْ إِلَىٰ مَآ أَنْهَىٰكُمْ عَنْهُ ۚ إِنْ أُرِيدُ إِلَّا ٱلْإِصْلَـٰحَ مَا ٱسْتَطَعْتُ ۚ وَمَا تَوْفِيقِىٓ إِلَّا بِٱللَّهِ ۚ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَإِلَيْهِ أُنِيبُ ﴿٨٨﴾
شعیب علیه السلام به قومش گفت: ای قوم من، از حالتان به من خبر دهید اگر من بر برهانی آشکار وبصیرتی از جانب پروردگارم باشم، واز جانب خویش رزقی حلال، از جمله نبوت به من روزی داده باشد، ونمیخواهم که شما را از چیزی نهی کنم که خودم با انجام آن با شما مخالفت کنم. با دعوت شما بهسوی توحید و طاعت پروردگارتان به اندازۀ توانم، فقط اصلاح شما را میخواهم، وتوفیق من برای رسیدن به این امر جز بر الله سبحانه نیست، در تمام امورم فقط بر او توکل کردم، وبهسوی او بازمیگردم
وَيَـٰقَوْمِ لَا يَجْرِمَنَّكُمْ شِقَاقِىٓ أَن يُصِيبَكُم مِّثْلُ مَآ أَصَابَ قَوْمَ نُوحٍ أَوْ قَوْمَ هُودٍ أَوْ قَوْمَ صَـٰلِحٍۢ ۚ وَمَا قَوْمُ لُوطٍۢ مِّنكُم بِبَعِيدٍۢ ﴿٨٩﴾
منكم ببعيد وای قوم من، دشمنی با من شما را بر تکذیب آنچه آوردهام نکشاند؛ از ترس اینکه مثل عذابی که به قوم نوح یا قوم هود یا قوم صالح رسید شما را نیز فرا گیرد، وقوم لوط از شما دور نیستند، نه از نظر زمانی ونه از نظر مکانی؛ واز عذابی که به آنها رسید آگاه شدهاید، پس عبرت بگیرید
وَٱسْتَغْفِرُوا۟ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوٓا۟ إِلَيْهِ ۚ إِنَّ رَبِّى رَحِيمٌۭ وَدُودٌۭ ﴿٩٠﴾
واز پروردگارتان آمرزش بخواهید، سپس از گناهانتان بهسوی او توبه کنید، همانا پروردگارم نسبت به توبهکاران بسیار مهربان است، وکسانی از آنها را که توبه کنند بسیار دوست دارد
قَالُوا۟ يَـٰشُعَيْبُ مَا نَفْقَهُ كَثِيرًۭا مِّمَّا تَقُولُ وَإِنَّا لَنَرَىٰكَ فِينَا ضَعِيفًۭا ۖ وَلَوْلَا رَهْطُكَ لَرَجَمْنَـٰكَ ۖ وَمَآ أَنتَ عَلَيْنَا بِعَزِيزٍۢ ﴿٩١﴾
قوم شعیب به او گفتند: ای شعیب، بسیاری از آنچه را که آوردهای نمیفهمیم، وهمانا ما تو را در میان خود بهسبب ضعف یا نابینایی که به چشمانت رسیده است ضعیف میبینیم، واگر طایفۀ تو بر آیین ما نبودند بهطور قطع تو را با سنگسار میکشتیم، وتو بر ما نیرومند نیستی تا از قتل تو بترسیم، وتو را فقط برای احترام به طایفهات نکشتیم
قَالَ يَـٰقَوْمِ أَرَهْطِىٓ أَعَزُّ عَلَيْكُم مِّنَ ٱللَّهِ وَٱتَّخَذْتُمُوهُ وَرَآءَكُمْ ظِهْرِيًّا ۖ إِنَّ رَبِّى بِمَا تَعْمَلُونَ مُحِيطٌۭ ﴿٩٢﴾
شعیب علیه السلام به قومش گفت: ای قوم من، آیا طایفۀ من نزد شما از الله پروردگارتان گرامیتر وعزیزتر است؟! والله را برکنار شده پشت سرتان رها کردید که به پیامبرش که او را بهسوی شما فرستاد ایمان نیاوردید. همانا پروردگارم به آنچه انجام میدهید احاطه دارد. ذرهای از اعمال شما بر او پوشیده نمیماند، وبهزودی در قبال آن شما را در دنیا با نابودی، ودر آخرت با عذاب مجازات خواهد کرد. صفحه ۱۳ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَيَـٰقَوْمِ ٱعْمَلُوا۟ عَلَىٰ مَكَانَتِكُمْ إِنِّى عَـٰمِلٌۭ ۖ سَوْفَ تَعْلَمُونَ مَن يَأْتِيهِ عَذَابٌۭ يُخْزِيهِ وَمَنْ هُوَ كَـٰذِبٌۭ ۖ وَٱرْتَقِبُوٓا۟ إِنِّى مَعَكُمْ رَقِيبٌۭ ﴿٩٣﴾
معكم رقيب وای قوم من، هرچه میتوانید بر راهتان که آن را برگزیدهاید عمل کنید، بهراستی که من بر راهم که آن را برگزیدهام در حد توانم عمل میکنم. به زودی خواهید دانست کدامیک از ما را برای کیفرش عذابی خوار کننده فرا میگیرد، وکدامیک از ما در ادعای خویش دروغگوست. پس منتظر حکم الله باشید، من هم همراه شما انتظار میکشم
وَلَمَّا جَآءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا شُعَيْبًۭا وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ مَعَهُۥ بِرَحْمَةٍۢ مِّنَّا وَأَخَذَتِ ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ٱلصَّيْحَةُ فَأَصْبَحُوا۟ فِى دِيَـٰرِهِمْ جَـٰثِمِينَ ﴿٩٤﴾
جثمين ووقتی فرمان ما بر نابودی قوم شعیب فرا رسید شعیب وکسانی را که همراهش ایمان آورده بودند به رحمتی از جانب خویش نجات دادیم، وکسانی از قومش را که ستم کرده بودند بانگی شدید ومرگبار فرا گرفت که بر اثر آن مردند، وبر روی صورتهایشان سرنگون شدند، وصورتهایشان به خاک چسبید
كَأَن لَّمْ يَغْنَوْا۟ فِيهَآ ۗ أَلَا بُعْدًۭا لِّمَدْيَنَ كَمَا بَعِدَتْ ثَمُودُ ﴿٩٥﴾
گویی از قبل در آنجا اقامت نداشته بودند، بدانید مدین با رسیدن خشم الله بر آنها از رحمت او تعالی رانده شد، همانگونه که ثمود با فرو فرستادن خشم الله بر آنها از رحمت او تعالی رانده شد. ولقد أرسلنا موس بٔايتنا وسلطن م بين
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مُوسَىٰ بِـَٔايَـٰتِنَا وَسُلْطَـٰنٍۢ مُّبِينٍ ﴿٩٦﴾
وبه تحقیق که موسی را با آیات دلالت کنندۀ خویش بر توحید الله، وبا حجتهای آشکار ودلالتکنندۀمان، بر راستی آنچه که آورده بود فرستادیم
إِلَىٰ فِرْعَوْنَ وَمَلَإِي۟هِۦ فَٱتَّبَعُوٓا۟ أَمْرَ فِرْعَوْنَ ۖ وَمَآ أَمْرُ فِرْعَوْنَ بِرَشِيدٍۢ ﴿٩٧﴾
او را بهسوی فرعون وسران قومش فرستادیم، اما این سران، فرمان فرعون بر آنها مبنی بر کفر به الله را پیروی کردند، وفرمان فرعون فرمانی در راستای حق نیست که پیروی شود
يَقْدُمُ قَوْمَهُۥ يَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ فَأَوْرَدَهُمُ ٱلنَّارَ ۖ وَبِئْسَ ٱلْوِرْدُ ٱلْمَوْرُودُ ﴿٩٨﴾
فوعون روز قیامت پیشاپیش قومش روان است تا که آن ها را وارد جهنم می کند، وچه بد جايگاهى است كه آن ها را بدان وارد مى کند
وَأُتْبِعُوا۟ فِى هَـٰذِهِۦ لَعْنَةًۭ وَيَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ ۚ بِئْسَ ٱلرِّفْدُ ٱلْمَرْفُودُ ﴿٩٩﴾
والله در زندگی دنیا لعنت وراندن ودور کردن از رحمت خویش را همراه با نابودی بهوسیلۀ غرق شدن که آنها را فرا گرفت به آنها میرساند، ودر روز قیامت راندن و دور شدن از رحمتش را به آنها میرساند. چه بد است از پی یکدیگر در آمدن دو لعنت وعذاب در دنیا وآخرت که برایشان حاصل شده است
ذَٰلِكَ مِنْ أَنۢبَآءِ ٱلْقُرَىٰ نَقُصُّهُۥ عَلَيْكَ ۖ مِنْهَا قَآئِمٌۭ وَحَصِيدٌۭ ﴿١٠٠﴾
ای رسول- اخبار مذکور در این سوره از سرگذشت آن شهرهاست که برایت حکایت میکنیم. آثار وبقایای بعضی از این شهرها پابرجاست، وبقایای بعضی از آنها از بین رفته است، وهیچ اثری از آن به جای نمانده است. صفحه ۱۴ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
وَمَا ظَلَمْنَـٰهُمْ وَلَـٰكِن ظَلَمُوٓا۟ أَنفُسَهُمْ ۖ فَمَآ أَغْنَتْ عَنْهُمْ ءَالِهَتُهُمُ ٱلَّتِى يَدْعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ مِن شَىْءٍۢ لَّمَّا جَآءَ أَمْرُ رَبِّكَ ۖ وَمَا زَادُوهُمْ غَيْرَ تَتْبِيبٍۢ ﴿١٠١﴾
وبا نابودیای که به آنها رساندیم، ما به آنها ستم نکردیم، بلکه آنها بهسبب کفر به الله با قرار دادن خویش در معرض نابودی به خودشان ستم کردند، پس -ای رسول- آنگاه که امر پروردگارت بر نابودیشان آمد معبودهایشان که آنها را به جای الله عبادت میکردند، عذابی را که بر آنها نازل شد از آنها دفع نکردند، وجز زیان و نابودی بر آنها نیفزودند
وَكَذَٰلِكَ أَخْذُ رَبِّكَ إِذَآ أَخَذَ ٱلْقُرَىٰ وَهِىَ ظَـٰلِمَةٌ ۚ إِنَّ أَخْذَهُۥٓ أَلِيمٌۭ شَدِيدٌ ﴿١٠٢﴾
وچنین بود گرفتن وریشهکنیای که الله شهرهای تکذیب کننده در هر زمان ومکانی را گرفت. همانا گرفتن شهرهای ستمگر توسط او تعالی، گرفتنی دردآور وقوی است
إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةًۭ لِّمَنْ خَافَ عَذَابَ ٱلْـَٔاخِرَةِ ۚ ذَٰلِكَ يَوْمٌۭ مَّجْمُوعٌۭ لَّهُ ٱلنَّاسُ وَذَٰلِكَ يَوْمٌۭ مَّشْهُودٌۭ ﴿١٠٣﴾
همانا در گرفتن شدید آن شهرهای ستمگر از جانب الله، عبرت وپندی است برای کسیکه از عذاب روز قیامت بترسد، آن روزیکه الله مردم را برای حسابرسی گرد میآورد، واهل محشر در آن روز حاضر میشوند. وما نؤخره إ ل الأجل م عدود
وَمَا نُؤَخِّرُهُۥٓ إِلَّا لِأَجَلٍۢ مَّعْدُودٍۢ ﴿١٠٤﴾
وروز قیامت را جز تا زمان مشخصی به تأخیر نمیاندازیم. ى
يَوْمَ يَأْتِ لَا تَكَلَّمُ نَفْسٌ إِلَّا بِإِذْنِهِۦ ۚ فَمِنْهُمْ شَقِىٌّۭ وَسَعِيدٌۭ ﴿١٠٥﴾
وقتیکه آن روز فرا رسد هیچکس جز به اذن او تعالی به حجت یا شفاعتی سخن نگوید، ومردم در آن روز دو نوع هستند: بدبخت که وارد جهنم میشود، و خوشبخت که وارد بهشت میشود
فَأَمَّا ٱلَّذِينَ شَقُوا۟ فَفِى ٱلنَّارِ لَهُمْ فِيهَا زَفِيرٌۭ وَشَهِيقٌ ﴿١٠٦﴾
اما بدبختان که بهسبب کفر واعمال فاسدشان وارد جهنم میشوند، صداها ونفسهایشان در اثر شدت سوزش آتش جهنم که رنج میبردند در جهنم بالا میرود
خَـٰلِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ ٱلسَّمَـٰوَٰتُ وَٱلْأَرْضُ إِلَّا مَا شَآءَ رَبُّكَ ۚ إِنَّ رَبَّكَ فَعَّالٌۭ لِّمَا يُرِيدُ ﴿١٠٧﴾
برای همیشه در آن میمانند، وتا زمانیکه آسمانها وزمین پابرجاست از آن خارج نمیشوند، مگر کسی از گناهکاران یکتاپرست که الله خروجش را بخواهد، - ای رسول- همانا پروردگارت آنچه را که بخواهد انجام میدهد، زیرا هیچ اجبار کنندهای برای او سبحانه نیست
۞ وَأَمَّا ٱلَّذِينَ سُعِدُوا۟ فَفِى ٱلْجَنَّةِ خَـٰلِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ ٱلسَّمَـٰوَٰتُ وَٱلْأَرْضُ إِلَّا مَا شَآءَ رَبُّكَ ۖ عَطَآءً غَيْرَ مَجْذُوذٍۢ ﴿١٠٨﴾
مجذوذ واما خوشبختان که بهسبب ایمان واعمال صالحشان خوشبختی از جانب الله بر آنها داده شده است، برای همیشه تا زمانیکه آسمانها وزمین باقی است در بهشت میمانند، مگر کسی از مؤمنان گناهکار که الله وارد کردن او به آتش را قبل از بهشت بخواهد، همانا نعمتهای الله بر ساکنان بهشت همیشگی است. صفحه ۱۵ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
فَلَا تَكُ فِى مِرْيَةٍۢ مِّمَّا يَعْبُدُ هَـٰٓؤُلَآءِ ۚ مَا يَعْبُدُونَ إِلَّا كَمَا يَعْبُدُ ءَابَآؤُهُم مِّن قَبْلُ ۚ وَإِنَّا لَمُوَفُّوهُمْ نَصِيبَهُمْ غَيْرَ مَنقُوصٍۢ ﴿١٠٩﴾
منقوص پس - ای رسول- از فساد آنچه این مشرکان عبادت میکنند در تردید وشک نباش، زیرا نه برهانی عقلی بر صحت آن دارند ونه برهانی شرعی؛ وتنها مش وق آنها برای عبادت غیر الله، تقلید آنها از پدرانشان است، وهمانا ما سهم آنها از عذاب را بدون کاستی، کامل میکنیم
وَلَقَدْ ءَاتَيْنَا مُوسَى ٱلْكِتَـٰبَ فَٱخْتُلِفَ فِيهِ ۚ وَلَوْلَا كَلِمَةٌۭ سَبَقَتْ مِن رَّبِّكَ لَقُضِىَ بَيْنَهُمْ ۚ وَإِنَّهُمْ لَفِى شَكٍّۢ مِّنْهُ مُرِيبٍۢ ﴿١١٠﴾
مريب وتورات را به موسی علیه السلام دادیم، آنگاه مردم در آن اختلاف کردند. برخی از آنها به آن ایمان آوردند، وبرخی دیگر کفر ورزیدند، واگر حکمی از جانب الله نگذشته بود که عذاب را به تعجیل نیندازد، بلکه به حکمتی آن را تا روز قیامت به تأخیر اندازد، بهطور قطع عذابی را که سزاوارش هستند در دنیا بر آنها نازل میشد، وهمانا کافران، چه یهودیان وچه مشرکان، در شکی از قرآنلهستند که به بدگمانی میاندازد
وَإِنَّ كُلًّۭا لَّمَّا لَيُوَفِّيَنَّهُمْ رَبُّكَ أَعْمَـٰلَهُمْ ۚ إِنَّهُۥ بِمَا يَعْمَلُونَ خَبِيرٌۭ ﴿١١١﴾
و-ای پیامبر- همانا پروردگارت جزای اعمال تمام اختلاف کنندگان مذکور را به طور کامل می دهد، اگر خیر باشد، پاداشش نیک واگر بد باشد، سزایش بد می باشد، همانا الله متعال به جزئیات اعمالشان آگاه است، وچیزی از آن بر وى پوشیده نمی ماند
فَٱسْتَقِمْ كَمَآ أُمِرْتَ وَمَن تَابَ مَعَكَ وَلَا تَطْغَوْا۟ ۚ إِنَّهُۥ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌۭ ﴿١١٢﴾
ای رسول- بر پایبندی به راه راست آنگونه که الله به تو فرمان داده است مداومت کن؛ یعنی اوامرش را اجرا، ونواهیاش را ترک کن، ومؤمنانی که با تو توبه کردهاند باید ایستادگی کنند، وبا ارتکاب گناهان از حد تجاوز نکنید، همانا او تعالی آنچه را که انجام میدهید میبیند، وذرهای از اعمال شما بر او پوشیده نمیماند، وبه زودی شما را در قبال اعمالتان جزا خواهد داد
وَلَا تَرْكَنُوٓا۟ إِلَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ فَتَمَسَّكُمُ ٱلنَّارُ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِنْ أَوْلِيَآءَ ثُمَّ لَا تُنصَرُونَ ﴿١١٣﴾
وبا چاپلوسی یا مودت بهسوی کفار ستمگر متمایل نشوید، که بهسبب این تمایل، جهنمی میشوید، ودوستانی غیر از الله ندارید که شما را از آن نجات دهند، سپس کسی را نمییابید که شما را یاری رساند
وَأَقِمِ ٱلصَّلَوٰةَ طَرَفَىِ ٱلنَّهَارِ وَزُلَفًۭا مِّنَ ٱلَّيْلِ ۚ إِنَّ ٱلْحَسَنَـٰتِ يُذْهِبْنَ ٱلسَّيِّـَٔاتِ ۚ ذَٰلِكَ ذِكْرَىٰ لِلذَّٰكِرِينَ ﴿١١٤﴾
و- ای رسول- نماز را به بهترین وجه در دو طرف روز یعنی اول وآخر روز برپادار، ودر ساعاتی از شب آن را برپادار، همانا اعمال صالح گناهان صغیره را محو میکنند. این مورد پندی برای پندگیران، وعبرتی برای عبرتگیران است
وَٱصْبِرْ فَإِنَّ ٱللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجْرَ ٱلْمُحْسِنِينَ ﴿١١٥﴾
وبر انجام آنچه به آن فرمان یافتهای از استقامت وغیر آن وبر ترک آنچه از آن نهی شدهای از طغیان وتمایل به ستمگران شکیبایی کن، بهراستی که الله پاداش نیکوکاران را تباه نمیسازد، بلکه بهترین کاری را که انجام دادهاند از آنها میپذیرد، وپاداش آنها را برحسب نیکوترین کاری که انجام میدادند به آنها جزا میدهد. صفحه ۱۶ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر
فَلَوْلَا كَانَ مِنَ ٱلْقُرُونِ مِن قَبْلِكُمْ أُو۟لُوا۟ بَقِيَّةٍۢ يَنْهَوْنَ عَنِ ٱلْفَسَادِ فِى ٱلْأَرْضِ إِلَّا قَلِيلًۭا مِّمَّنْ أَنجَيْنَا مِنْهُمْ ۗ وَٱتَّبَعَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ مَآ أُتْرِفُوا۟ فِيهِ وَكَانُوا۟ مُجْرِمِينَ ﴿١١٦﴾
پس چرا از میان امتهای عذابشدۀ قبل از شما بازماندگانی از اهل فضل وصلاح نبودند که آن امتها را از کفر واز فساد در روی زمین توسط ارتکاب گناهان نهی کنند، این بازماندگان در میان آنها نبودند، جز اندکی از آنها که از فساد نهی میکردند، پس هنگامیکه قوم ستمکارشان را نابود کردیم آنها را نجات دادیم، و ستمکاران اقوامشان به دنبال نعمتهایی که در آن بودند رفتند، وبا رفتن به دنبال این نعمتها ستمکار بودند
وَمَا كَانَ رَبُّكَ لِيُهْلِكَ ٱلْقُرَىٰ بِظُلْمٍۢ وَأَهْلُهَا مُصْلِحُونَ ﴿١١٧﴾
و-ای رسول- همانا پروردگارت نمیخواهد یکی از این شهرها را نابود کند آنگاه که ساکنانش در زمین اصلاحگر باشند، بلکه فقط در صورتی آن را نابود میکند که ساکنانش با کفر وستم وگناهان فسادکار باشند
وَلَوْ شَآءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ ٱلنَّاسَ أُمَّةًۭ وَٰحِدَةًۭ ۖ وَلَا يَزَالُونَ مُخْتَلِفِينَ ﴿١١٨﴾
و-ای رسول- اگر پروردگارت میخواست که مردم را امتی واحد برحق قرار دهد بهطور قطع این کار را انجام میداد، اما او تعالی این امر را نخواست، پس بهسبب پیروی از هوس وسرکشی، همیشه با حق اختلاف دارند
إِلَّا مَن رَّحِمَ رَبُّكَ ۚ وَلِذَٰلِكَ خَلَقَهُمْ ۗ وَتَمَّتْ كَلِمَةُ رَبِّكَ لَأَمْلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنَ ٱلْجِنَّةِ وَٱلنَّاسِ أَجْمَعِينَ ﴿١١٩﴾
مگر کسانیکه الله با توفیق به هدایت بر آنها رحم کرده، که آنها در توحید او سبحانه اختلاف نمیکنند، وبرای همین آزمایش کردن بهوسیلۀ اختلاف، او سبحانه آنها را آفریده است، پس برخی از آنها بدبخت وبرخی از آنها خوشبخت هستند، و-ای رسول- سخن پروردگارت که آن را در ازل بر پر کردن جهنم از پیروان شیطان، چه جنها ولچه انسانها، حکم کرده تحقق یافته است
وَكُلًّۭا نَّقُصُّ عَلَيْكَ مِنْ أَنۢبَآءِ ٱلرُّسُلِ مَا نُثَبِّتُ بِهِۦ فُؤَادَكَ ۚ وَجَآءَكَ فِى هَـٰذِهِ ٱلْحَقُّ وَمَوْعِظَةٌۭ وَذِكْرَىٰ لِلْمُؤْمِنِينَ ﴿١٢٠﴾
و-ای رسول- تمام خبرهایی از سرگذشت رسولان پیش از تو را که برایت حکایت میکنیم به این هدف است که قلبت را برحق استوار سازیم وتقویت کنیم، ودر این سوره حقیقتی آمده است که شکی در آن راه ندارد، ودر آن اندرزی برای کافران، وتذکری برای مؤمنان که از تذکر بهره میبرند برایت آمده است
وَقُل لِّلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ ٱعْمَلُوا۟ عَلَىٰ مَكَانَتِكُمْ إِنَّا عَـٰمِلُونَ ﴿١٢١﴾
و-ای رسول- به کسانیکه به الله ایمان نمیآورند، واو را یکتا قرار نمیدهند بگو: بر راهتان در رویگردانی وبازداشتن از حق عمل کنید، ما نیز بر راهمان در استواری برحق، ودعوت به آن، وشکیبایی بر آن عمل میکنیم
وَٱنتَظِرُوٓا۟ إِنَّا مُنتَظِرُونَ ﴿١٢٢﴾
وانتظار بکشید که چه چیزی بر ما نازل میشود، ما نیز انتظار میکشیم که چه چیزی بر شما نازل میشود
وَلِلَّهِ غَيْبُ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَإِلَيْهِ يُرْجَعُ ٱلْأَمْرُ كُلُّهُۥ فَٱعْبُدْهُ وَتَوَكَّلْ عَلَيْهِ ۚ وَمَا رَبُّكَ بِغَـٰفِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ﴿١٢٣﴾
علم آنچه در آسمانها، وآنچه در زمین نهان است فقط از آن الله است، وذرهای از آن بر او تعالی پوشیده نمیماند، وتمام امور در روز قیامت فقط بهسوی او بازگردانیده میشود، پس -ای رسول- تنها او را عبادت کن، ودر تمام کارهایت بر او توکل کن، وپروردگارت از آنچه که انجام میدهید غافل نیست، بلکه از آن آگاه است، وبه زودی هرکس را بر اساس آنچه عمل کرده است جزا میدهد. صفحه ۱۷ از ۱۸ moc.hgelp بلغ قرآن کریم · تفسیر صفحه ۱۸ از ۱۸ moc.hgelp
دنبال کن · تکرار کن · از حفظ بخوان · بدون ثبتنام